Hoe ontkom je aan de vingerafdruk in je paspoort?
Eén eenvoudige optie en een paar onaantrekkelijke
Het is toch zover: vanaf vandaag moet iedereen die een paspoort aanvraagt vingerafdrukken afstaan. Twee komen op de chip in het nieuwe biometrische paspoort en vier in de centrale databank die Nederland gaat aanleggen. (handig voor opsporing en tegen identiteitsfraude, privacygroepen zijn woedend).
Privacy-organisatie Vrijbit had bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg gevraagd om Nederland (Nederland is de enige met centrale opslag) op te dragen daar voorlopig vanaf te zien, een ‘voorlopige voorziening’. Dat wees het Hof af vrijdag af. Een voorlopige voorziening wordt doorgaans alleen toegewezen als onherstelbare schade dreigt. Maar daar was volgens het Hof geen sprake van. Vrijbit heeft bij het Hof ook een bodemprocedure aangespannen.”
Wat kunnen we nu nog doen om aan de vingerafdrukken te ontkomen?

Moordenaar en bankovervaller Gus Winkler mutileerde al zijn vinger in 1933. Foto: Journal of the American Institute of Criminal Law and Criminology
1. Slopen. Leg je paspoort met chip 20 seconden in de magnetron en sla er een paar keer met een hamer op en je chip is kapot.
Onderzoeker Jeroen van Beek onderzocht of je zo vergelijkbare chips kapot kon maken. “Tien tot twintig seconden in de magnetron moet voldoende zijn, dan spat het metaal in de chip uit elkaar”, zegt Jeroen aan de telefoon. ” Maar je moet wel oppassen dat dat niet een zwart puntje in je paspoort achterlaat. Met een hamer er op slaan kan ook.” Maar is een paspoort met kapotte chip nog wel geldig? Het ministerie van Binnenlandse Zaken meldt desgevraagd dat een zo’n paspoort een “niet intact paspoort is, vergelijkbaar met een paspoort waarbij de houderpagina, de plastic pagina, is gescheurd.” De eigenaar moet een nieuw paspoort aanvragen. “Maar dat betekent niet dat je per se wordt tegengehouden bij de grens met een paspoort met defecte chip”, meldt de woordvoerder. “Dat ligt aan de autoriteit van het land waar je komt.”
2. Oud worden. In NRC Handelsblad staat vanmiddag hoe Maria Laarhoven van 80 bij de afdeling Burgerzaken van de gemeente Utrecht haar vingers laat scannen. Bij alle tien vingers kijkt de ambtenaar bedenkelijk naar haar computerscherm. „Vingerafdruk van een lagere kwaliteit dan vereist”, leest ze voor. Oude vingers zijn vaak gehavende vingers.
3. Een beroep met je handen uitoefenen. De Telegraaf meldt vandaag dat “stukadoors, bouwvakkers, metselaars en stratenmakers met vieze vingers vanaf vandaag hinder ondervinden bij de aanvraag van een nieuw paspoort.” Dat komt door “littekens, extreem veel vuil, vettigheid of verfresten.”
4. Van nature minder reliëf op je vingers hebben. Bij een test naar vingerafdrukken afnemen bij tbs’ers en gevangenen in de Willem II-gevangenis in Tilburg bleek dat een kleine groep buitenlandse gevangenen minder reliëf op zijn vingers heeft. De apparatuur moest daarop worden aangepast.
5. Bepaalde medicijnen slikken. Capecitabine, een veelgebruikt kankerremmend medicijn, wist de vingerafdruk, werd onlangs bekend. Een patiënt uit Singapore werd urenlang door de douane in de VS vastgehouden omdat zijn vingerafdruk niet meer klopte, meldde een arts in het blad Oncology.
6. Je vingers verminken. Interpol houdt elke twee jaar een symposium over vingerafdrukken. In dit rapport blijkt op hoeveel manieren mensen vingers verminken om niet te worden opgepakt of teruggestuurd naar land van herkomst: verbranden in een hete oven, stukken vel afknagen, snijden, plastische chirurgie, vingers afhakken, in gif dopen. Asielzoekers in Calais doen het ook. Als de wonden diep genoeg zijn, komt het originele lijnenpatroon niet terug.


