Een lesje buitenlandse politiek uit Turkije
De Turken gaan niet zitten wachten in de Europese wachtkamer
Stel, het Lissabon-Verdrag is (eindelijk) in werking en Europa heeft (eindelijk) een vaste voorzitter en een minister van Buitenlandse Zaken, zodat we (eindelijk) een effectief buitenlands beleid kunnen voeren. Wat zou de EU dan doen? De Bosniërs en de Serviërs bij elkaar aan tafel brengen, om nieuwe onrust op de Balkan te voorkomen? Zich actief bemoeien met kruitvat Libanon? Bemiddelen tussen Israël en de Palestijnen?
Hoe je actieve diplomatie bedrijft, kunnen de Europeanen ironisch genoeg leren van een land dat al enkele decennia in de Europese wachtkamer zit. De Turkse minister van Buitenlandse Zaken, Ahmet Davutoglu, was gisteren in Den Haag. Bij een lezing presenteerde hij zijn agenda van de komende weken: overleg met de Bosniërs en de Serviërs, bellen met de Libanezen, naar Irak, naar Damascus. ,,Je moet pro-actief stappen nemen. Anderen zullen dan volgen. Het buitenlands beleid van de EU bestaat vooralsnog uit het de kat uit de boom kijken” .
De Turken zullen wachten niet wachten tot de Europese Unie nieuwe hoofdstukken opent in de toetredingsonderhandelingen. Door de traagheid van de onderhandelingen, en vooral door de allesbehalve bemoedigende opstelling van leiders als Nicolas Sarkozy, laat Ankara bewust zien dat het ook heel goed zonder EU-lidmaatschap kan. Trouwens, wie heeft wie eigenlijk nodig? ,,Tijdens het conflict in Gaza vroeg Sarkozy zelf om mijn aanwezigheid bij de gesprekken over een staakt-het-vuren,” aldus Davutoglu. ,,Toen ik binnenkwam was de vraag: waar ga je zitten? Aan de Europese kant, of naast de Syriërs? De kant waar ik ga zitten, is sterker.”
Betekent dit dat Turkije zich afkeert van Europa, zoals sommige analisten suggereren? Zo ver is het nog niet. Als Turkije toetreedt tot de EU, ,,wordt ons gezamenlijke potentieel in de buitenlandse politiek niet verdubbeld, maar verdrievoudigd.”
En toch, Davutoglu’s boodschap is duidelijk: de tijden van Ankara als behoeftige junior partner van de EU zijn voorbij.



