Twintig jaar beeldbewerking

Photoshop, hoe ver mag je gaan?

Vandaag, precies 20 jaar geleden, werd op 18 februari 1990 Adobe Photoshop voor het eerst aan de wereld gepresenteerd. De broers Thomas en John Knoll ontwierpen het programma waarmee beelden kunnen worden bewerkt. Inmiddels gaat er geen dag voorbij of je komt in aanraking met een foto die is bewerkt. De kleuren zijn lichter gemaakt, de contrasten iets zwaarder aangezet en in sommige gevallen zijn er zelf meerdere beelden in een foto samengebracht. John, een van de broers Knoll, over de uitvinding:

YouTube Preview Image

Rosan Hollak schreef vandaag in nrc.next een artikel over twintig jaar Photoshop.

Fotograaf Lars van den Brink (32) die zelf – onder andere voor nrc.next – geregeld verschillende personen of objecten op een locatie fotografeert om ze vervolgens in een beeld samen te brengen, ziet Photoshop als een middel om verhalen te vertellen. “Het is alsof ik in een enkel beeld soms een heel uur samenvat.”  Zijn doel is om een “andere visuele communicatie” in een krant mogelijk te maken. “Ik wil dat mensen zich gaan verwonderen over wat ze zien. Mijn foto’s refereren wel aan de werkelijkheid maar ze tonen ook een onwerkelijke perfectie.”

Maar er is ook discussie. Hoe ver mag je gaan? Defensiefotograaf Sjoerd Hilckmann kwam in de problemen toen bleek dat hij voor de Zilveren Camera 2008 een gemanipuleerde foto had ingezonden. Die kreeg een derde prijs in de categorie Buitenland Documentair. Op de foto zijn vier Nederlandse infanteristen te zien die met een MB-terreinauto door Uruzgan scheuren. Na onderzoek bleek dat de auto niet zelf reed maar werd gesleept. Hilckmann had, om “de schoonheid” te vergroten, de sleepkabels weggeshopt.

Met kabels:

metkabel-200x133 Twintig jaar beeldbewerking

Zonder kabels:

hilckmann-200x133 Twintig jaar beeldbewerking

Niet over alle bewerkte foto’s is er twijfel. Bekijk photoshopdisasters voor de grootste bloopers op het gebied van Photoshop.

Lees het artikel vandaag in nrc.next.

6 reacties op "Twintig jaar beeldbewerking"rss-icon

Deze is ook mooi: 
http://photoshopdisasters.blog.....sconi.html 
 
Photoshoppen is niet nieuw. Beroemd is de foto van Lenin voor en na bewerking 
 
http://208.106.181.133/_media/.....stalin.jpg

Antwoord

Inderdaad, ‘photoshoppen’ is niet nieuw. Je zou de hele strekking van het artikel kunnen omdraaien en niet zozeer angst uitspreken voor de potentie van photoshop om de ‘werkelijkheid’ te veranderen als wel verbazing uitspreken over de mate waarin we ooit geloofd hebben dat foto’s de ‘echte’ werkelijkheid weergeven. 
 
Ik geloof dat een foto altijd een afspiegeling is van de werkelijkheid. Een goede fotograaf weet daar mee om te gaan. Hij geeft geen objectieve waarheid weer maar zijn visie op wat er gebeurt. Die persoonlijke kleuring is juist wat een foto interessant maakt. In die zin verschilt een fotograaf veel minder van een schilder of tekenaar dan wij geneigd zijn te denken. De beschikbaarheid van digitale beeldbewerking geeft aan beide een extra gereedschap, brengt het vakmanschap van fotograaf en schilder dichter bij elkaar. Het maakt de beeldende kunsten én onze perceptie van realiteit alleen maar boeiender.

Antwoord

Manipuleren van beeld is zo oud als de fotografie zelf. Alleen was er vroeger veel ervaring in de donkere kamer nodig om met maskers en andere hulpmiddelen het gewenste resultaat te bereiken. 
Want daar ging en gaat het nog steeds om: Het GEWENSTE resultaat! 
Digitale fotografie heeft niet alleen de opname vereenvoudigd maar ook de manipulatie (Photoshop).

Antwoord

De pagina met photoshopdisasters waar in het artikel naar verwezen wordt bestaat niet (meer), ik krijg een NRC Next melding (met kabouter) dat de pagina niet gevonden kan worden…  
Inhoudelijk ben ik het eens met de andere reacties. Zelfs een realistische foto is een weergave of beeld van de werkelijkheid, niet de werkelijkheid zelf. 
Daarbij komt niet iedereen hetzelfde over op een foto, sommige mensen staan er altijd leuk op terwijl een ander amper te herkennen is. En dan heb ik het over normale kiekjes, niet eens een fotograaf die zijn visie wil geven of zijn verhaal wil vertellen.

Antwoord

20 jaar digitale beeldbewerking zou ik zeggen. En dat is ook niet waar, omdat voor die tijd er ook genoeg digitaal werd bewerkt maar nog niet en masse en op een relatief goedkope computer. 
 
De beeldbewerking en -manipulatie is echter zo oud als de fotografie. Een beetje journalist die over fotografie schrijft kent de manipulaties van foto’s uit het oostblok waarin complete mensen werden weggetoverd alsof ze nooit bestaan hebben.

Antwoord

Waarom zouden we een schrijvende journalist wel vertrouwen in zijn reconstructie van de werkelijkheid, maar een fotojournalist niet. Manipulatie van foto’s gebeurde (in mindere maten) ook al in het analoge tijdperk. De verwaring zit er in dat mensen het gevoel hebben met een foto een objectieve represtatie van de werkelijkheid te krijgen. Dit is echter nooit het geval geweest. Voor mensen die hieraan twijfelen, maak eens een studie van van het schilderij ‘ceci n’est pas une pipe’ (1928) van René Magritte! En zie dat dit al een behoorlijk oude discusie is.

Antwoord

Reageer