Blanco stemmen? Blijf dan lekker thuis

Hoe stem je blanco met een potlood? Die vraag stelde Ankie Driessen op 3 maart omstreeks 19.30 uur aan de medewerkers van het stembureau in het Haagse verpleeghuis Saffier. ,,Dat kan niet”, zei één van hen. ,,Dan kan je net zo goed thuisblijven”, zei de ander.

Gelukkig greep de voorzitter in, zo schrijft Ankie Driessen in een e-mail aan deze krant. ,,Die wist er wel wat van en legde het de dames ook uit.”

Voor de goede orde. In artikel N 7 eerste lid van de Kieswet wordt een stem als blanco aangemerkt als de witte stip niet geheel of niet gedeeltelijk is rood gemaakt. Iedere krabbel of streep op het biljet maakt het ongeldig. Of zoals Lijst Blanco, de pleitbezorger voor de blanco stem op Twitter schrijft: “Hoe? Gewoon door je stembiljet leeg en opgevouwen in de bus te gooien!”

Terug naar verpleeghuis Saffier. Daar zijn volgens de gemeente Den Haag 755 stemmen uitgebracht, waarvan 2 blanco. In totaal zijn er in de gemeente 197.059 stemmen uitgebracht, waarvan 389 blanco. De ongeldige stem is overigens ‘populairder’: daarvan waren er maar liefst 1.076.

Waarom stemmen mensen eigenlijk blanco? “Het gaat me allemaal veel te veel over het belang van de politieke partij”, verklaart Ankie Driessen. Lijst Blanco prijst de blanco variant aan als een “democratische en betrokken stem”.

Blanco stemmen doe je dus voor het opkomstpercentage. En in dat geval kun je net zo goed je biljet ongeldig maken door er een betoog op te schrijven, want ‘de media’ melden doorgaans alleen de zetelverdeling en het opkomstpercentage.