Bloggen in Egypte is een gevaarlijke bezigheid
Met Khaled Said liep het niet goed af
Integratie en minderheden zijn thema’s sinds de mens zich vanuit Afrika verspreidde, maar nog altijd lijken we er maar niet aan te wennen. Freelancejournalisten Janno Lanjouw en Dirk Wanrooij reizen deze zomer over de grens tussen Europa en Azië op zoek naar minderheden en hun problemen in het digitale tijdperk. Van internetrepressie tot twitterrevolutie, een reis langs de marge van Europa.
Hoewel Egypte zich tegenover haar westerse bondgenoten graag profileert als een land met een vrije pers, is daar in de praktijk geen enkele sprake van. Kritiek op de staat en met name op het leger wordt niet geduld en journalisten die zich toch aan dergelijke publicaties wagen, riskeren intimidatie, arrestatie en zelfs marteling. De opkomst van internet en nieuwe media maakt het voor de regering echter steeds lastiger om dit te blijven volhouden.
Eerder dit jaar zette Khaled Said, een zakenman uit Alexandrië, een filmpje online waarop te zien was hoe agenten in beslag genomen drugsgeld onderling verdeelden. Enkele dagen later werd hij volgens getuigen door politie uit een internetcafé gesleurd en publiekelijk in elkaar geslagen. Hij overleefde het niet. De moord leidde tot veel protest, op straat én op internet.
Facebookpagina’s die zijn dood onder de aandacht brachten hebben inmiddels tienduizenden leden.
De blogosfeer besteedde er collectief aandacht aan. Dit geeft duidelijk weer in welke mate politiek activisme in Egypte door politiek interactivisme is versterkt. Blogs en andere vormen van nieuwe media zijn sinds enkele jaren bijzonder invloedrijk.
Ook blogger en activist Philip Rizk ervoer de repressie van de Egyptische overheid aan den lijve. In februari 2009 werd hij tijdens een kleine protestmars door agenten in burger van straat geplukt en zonder aanklacht vier dagen vast gehouden. De reden voor zijn snelle vrijlating was een wereldwijde campagne en, zo zegt hij zelf, het feit dat Rizk in het bezit is van een Duits paspoort.
Zijn kidnap heeft Rizk gesterkt in zijn overtuiging dat Egypte toe is aan verandering. Volgens hem bieden nieuwe media daarin grote mogelijkheden: “In Egypte hebben nieuwe media het medialandschap gerevolutioneerd. Er is nu voor het eerst een platform voor klachten, andere geluiden en oppositie.’ Decentralisatie en toegankelijkheid zijn volgens Rizk de belangrijkste redenen van het succes.
Recentelijk gebruikt Rizk live streams om de gang van zaken bij de vele protesten in Kairo direct online vast te leggen. “Journalisten van mainstream media worden vaak weggehouden bij dit soort gebeurtenissen. Bovendien hebben zij belang bij een goede relatie met de autoriteiten. Een passant met een mobiele telefoon biedt dan uitkomst.”
Maar zelfs dan ben je niet veilig getuige de schokkende post mortem foto’s van Khaled Said.
Voorbeelden van populaire Engelstalige Egyptische blogs zijn deze en deze.
