datum datum

Hoe lang kan VVD het voortouw nemen?

Paars Plus mislukt, middenkabinet wil niet, rechts blokkeert. Wat kan Rutte nog?

Door Carola Houtekamer Carola Houtekamer
15
reacties
op 21 juli 2010

watercooler Hoe lang kan VVD het voortouw nemen? Paars Plus is mislukt. Dus kijkt iedereen weer naar rechts, naar VVD, PVV en CDA.  In nrc.next staat vandaag een verhaal over de voor- en nadelen van ‘over rechts’.

Een rechts kabinet had van meet af aan al de voorkeur van VVD-leider Rutte. Maar het CDA wilde niet. Eerst moesten VVD en PVV het maar zien eens te worden, meende CDA-fractieleider Maxime Verhagen,  over een aantal belangrijke onderwerpen. Maar dat wilde PVV-leider Geert Wilders weer niet. Je praat of met alledrie of je praat niet, zei hij.

Maar dat was allemaal een maand geleden. Nu is Paars Plus mislukt op bezuinigingen, hypotheekrente en kilometerheffing.

Rutte wil nu nog wel de mogelijkheden van een middenkabinet (CDA, PvdA en VVD) onderzoeken, maar dat lijkt bij voorbaat al nutteloos. Cohen heeft al gezegd daar niets in te zien. En Rutte zei gisteren toch opnieuw een rechts kabinet te prefereren. Maar CDA en PVV, de laatste twee partijen, blokkeren dat volgens hem nog altijd.

We zijn benieuwd.

Je kunt ook zo zachtjesaan ook denken: Rutte, je hoeft niet in het kabinet. Als het niet lukt met niemand, dan zou je je ook terug kunnen trekken.  Kan VVD blijven eisen dat ze moeten regeren? Hoe lang kan Rutte het initiatief in de formatie nog houden?

14 reacties op "Hoe lang kan VVD het voortouw nemen?"rss-icon

‘Niet lukt met niemand’ = lukt met iedereen?

Antwoord

Zonder VVD en PVV heb je vijf partijen nodig om een meerderheid te vormen, waaronder in ieder geval CDA en PvdA. Het zou per saldo een voortzetting van de huidige CDA/PvdA coalitie zijn, aangevuld met… 
 
Ik vrees dat de VVD inderdaad op een positie terecht gekomen is waar je niet makkelijk omheen kunt. Die proberen ze uit te buiten door maximaal financieel gewin te eisen voor hun autorijdende, huisbezittende achterban. 
 
We weten nu waar het struikelpunt ligt tussen PvdA en VVD. Dat zal niet veranderen door Groen Links en D66 in te wisselen voor het CDA. Het wordt echt tijd voor de betreffende partijen om kleur te bekennen over de struikelpunten van een ‘rechtse’ coalitie. Ben zeer benieuwd in hoeverre Geert Wilders bereid is zijn anti-religieuze retoriek in te slikken om met Maxime Verhagen door één deur te kunnen.

Antwoord

Zou dat zo zijn? Het struikelpunt was de bezuiniging; met de Paars+ coalitie kwam Rutte al tot een besparing van 13 miljard, alleen was zijn ondergrens 18 miljard. D66 wilde 15 miljard. Mocht het zo zijn dat die Paars+ coalitie vooral bleef hangen op de GL, en dat PvdA gewoon heel graag wil regeren (meestal houden ze daar wel van), dan kan het best zijn dat een coalitie VVD-PvdA-CDA-eventueel D66 tot een besparing van 18 miljard kan komen. Het zal niet makkelijk zijn, but if all else fails…  
 
Eventueel is Paars+ ook nog niet van tafel, afhankelijk van hoe onmogelijk het is die additionele 5 miljard kostenbesparing te realiseren.

Antwoord

“Mocht het zo zijn dat die Paars+ coalitie vooral bleef hangen op de GL…” 
 
Het grootste struikelblok bij de huidige formatie is misschien wel dat we zo graag denken in ons vertrouwde links-rechts schema waarbij GL links van de PvdA geplaatst wordt en PVV rechts van de VVD. Als het gaat om bezuinigingen dan is GL helemaal niet ‘linkser’ dan de PvdA en – zoals je al aangeeft – de PVV helemaal niet ‘rechtser’ dan de VVD. 
 
Zolang de achterban van de VVD denkt dat hun belangen beter gediend zijn met PVV in de regering omdat de PVV als ‘rechts’ te boek staat zullen ze opstand organiseren tegen concessies aan de PvdA. Daarom zullen nu de consequenties van een regering met de PVV in beeld gebracht moeten worden. Zodanig dat, óf hier een werkbare coalitie uit voortkomt, óf aan de VVD achterban duidelijk gemaakt kan worden dat ze per saldo beter af zijn met concessies aan de PvdA. 
 
Het idee dat de PvdA uiteindelijk o.b.v. regeringspluche te verleiden zou zijn om met CDA en VVD in een coalitie te stappen vind ik een weerzinwekkende gedachte. Of de PvdA zo stom zal zijn om in die valkuil te stappen kan ik niet beoordelen maar het zal – terecht – de slogan van Geert Wilders, dat in Den Haag alles met achterkamertjespolitiek geregeld wordt, voeden.

Antwoord

Je ziet dus dat de onderhandelingen stuklopen op de bezuinigingen (zoals bij alles draait het uiteindelijk ook hier om de centjes). Bij een rechts kabinet zal er echt niet meer bezuinigd kunnen worden dan bij Paars+ het geval was. De PVV wil de AOW, de WW, de hypotheekrente-aftrek en de zorg intact laten. Oftewel alle grote bezuinigingsmogelijkheden blijven onbenut. 
Als je het zo beziet is de VVD de grote struikelfactor, zij willen het meest bezuinigen van iedereen, dat gaat ze met geen enkele coalitie lukken.

Antwoord

Goh, nog steeds geen kabinet ? Misschien moeten we toch eens onderzoeken of het Briste twee partijenstelsel niet iets voor ons is. Wellicht in aangepaste vorm ? Genoeg wachtende en duimendraaiende ambtenaren op al die departmenten momenteel die misschien wel een leuk commissietje willen voorzitten ? : )

Antwoord

Daar hebben ze nu net een Conservative/LibDem coalitieregering. Wat nou tweepartijenstelsel.

Antwoord

Oeh, Remco G, wat een felle reactie. Natuurlijk ben ik op de hoogte van de recente Britse kabinetsformatie, maar decennialang heeft het twee partijenstelsel geregeerd in GB.

Antwoord

Voorop: De kiezer krijgt precies waar hij voor gekozen heeft. We kunnen politici wel verwijten dat het niet lukt om een kabinet te smeden, maar het is het electoraat die de uitermate versplinterde stem heeft uitgebracht.  
 
De gorilla in de kamer is natuurlijk de PVV. 
 
Het kernpunt van de PVV, namelijk moedwillige discriminatie van een specifieke religie en diens aanhangers is fundamenteel onuitvoerbaar binnen de moderne westerse rechtsstaat. 
 
Ironisch genoeg voor PVV-stemmers, denk ik dat als er meer van hun op VVD en CDA hadden gestemd, er wel een coalitie te vormen was geweest met de PVV. 
 
Maar goed, met het huidige stemaantal zijn ze te groot om dat kernpunt te kunnen wegonderhandelen, maar te klein om het politiek landschap te domineren. 
 
Wanneer 15% van de stemmen *tegen* de rechtsstaat zoals we die kennen is, dan is het moeilijk om die rechtstaat te handhaven. Daarmee zijn we zo langzamerhand een bananenrepubliek, zonder zelfs maar een republiek te zijn. 
 
Bananenmonarchie?

Antwoord

«moedwillige discriminatie van een specifieke religie en diens aanhangers» 
Zullen we maar even de uitspraak van de rechterlijke macht afwachten voordat we Wilders zelf al veroordelen en betichten van discriminatie? Iedereen—politici voorop—betichten hem van discriminatie, maar het strafproces loopt nog en de uitspraak is nog niet gedaan. Zover er nog geen uitspraak is dat hij zich hier schuldig aan maakt lijkt het me beter dit even in het midden te laten en het maar gewoon “eens” of “niet (helemaal) eens” te zijn met hem.

Antwoord

De rechter buigt zich erover of hij oproept tot haat. Niet of hij discriminerende maatregelen wil. 
 
Daarnaast, ik heb geen rechter nodig om zijn verkiezingsprogramma te lezen. Het staat er gewoon in hoor, dat hij de Koran wil verbieden. 
 
http://www.pvv.nl/images/stori.....mmaPVV.pdf 
 
Het hoofdstukje heet “Kiezen voor Islambestrijding”. Ik weet niet hoe ik dat anders moet interpreteren dan discriminatie van een specifieke religie?

Antwoord

“De kiezer krijgt precies waar hij voor gekozen heeft. We kunnen politici wel verwijten dat het niet lukt om een kabinet te smeden, maar het is het electoraat die de uitermate versplinterde stem heeft uitgebracht.” 
 
Dat wordt wel vaker gezegd, maar ik kan me toch niet herinneren dat ik 0.2 stem op de VVD en PVDA, 0.15 op de PVV, 0.13 op de CDA etc. heb uitgebracht. En tenzij ze buiten Utrecht andere stemmethoden hebben gebruikt, heeft verder niemand in Nederland ‘gekozen’ voor een versplinterd landschap.  
 
Het erge is dat je dergelijke redeneringen ook terugziet in de formatie. Elke formatie van meer dan 75 zetels doet ‘recht’ aan de verkiezingsuitslag, vooropgesteld dat de deelnemende partijen in die formatie met enige redelijkheid kunnen zeggen dat ze in die regering hun beloftes aan hun kiezers kunnen waarmaken.  
 
In die zin is het goed dat de VVD er de stekker uittrekt. Wat betreft de vraag of het Rutte is die verder zou moeten zoeken naar een formatie, dat is geen vraag die je mijns inziens kan overlaten aan Rutte zelf of de huidige formateurs, aangezien die allen bepaalde belangen hebben.

Antwoord

VVD en een zekere zin de PvdA willen wel de lusten (verkiezingsuitslag) maar niet de lasten (verantwoordelijkheid nemen). Men leutert over 3 linkse partijen terwijl het programma van D66 wat betreft de efficiëntie van de combinatie van overheidsfinanciën en stimulering van de economische groei nog wel het dichts bij de VVD ligt. 
 
Wel het hoogste bedrag aan bezuinigingen eisen wat voor andere partijen ook pijnlijke maatregelen vereist, maar niet een systeem aanpakken waar iedere debiel van weet dat het verstorend werkt, geen doelmatige inzet van overheidsmiddelen is en principieel ook niet bijster rechtvaardig. 
 
Eerst hadden CDA en PvdA niet het verantwoordelijkheidsgevoel om door te pakken in hun kabinet met negatieve uitruil en nu zijn het opnieuw de PvdA en de VVD die niet over hun eigen schaduw durven heen te stappen, hun verantwoordelijkheid nemen en de pijnlijke maatregelen durven te nemen. 
 
Tsja, ik was ook niet blij met Balkenende, maar die durfde tenminste wel in zijn eerdere kabinetten zijn nek uit te steken. Je zou ‘m bijna gaan missen.

Antwoord

alles beter dan een bruin kabinet, waarbij de CDA z’n ziel aan de duivel verkoopt

Antwoord

Reageer