Wat moeten we toch met onze monarchie?

Schaf het wekelijks gesprek tussen premier en koningin niet af

Kroon-200x154 Wat moeten we toch met onze monarchie?Nog maar eens over de rol van de koningin. Morgen komt de begroting van ‘de Koning’  aan de orde in de Tweede Kamer en er wordt gestemd over diens rol  in de kabinetsformatie. Moet die worden beperkt? Vandaag in nrc.next een opiniestuk waarin wordt beweerd dat de Koning uit de regering halen helemaal niets oplost. Waarom niet?

Eerst even: wat doet de Koning? Die benoemt onder meer na de verkiezingen op basis van de voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer, de vicepresident van de Raad van State en de fractievoorzitters, een informateur die moet gaan onderzoeken welke partijen met elkaar samen kunnen werken.

Zo besloot koningin Beatrix na de verkiezingen van juni, na Tjeenk Willink, Uri Rosenthal en Jacques Wallage, haar vertrouweling Ruud Lubbers aan te stellen als informateur. Zij negeerde daarmee het informele advies van enkele fractievoorzitters om VVD-leider Mark Rutte te benoemen.

,,Wie zijn de Oranjes, dat zij dit doen mogen?”, vroeg toenmalig koningin Juliana zich ooit eens af.

Want eigenlijk zijn het ook maar gewone mensen, zegt historicus Daniela Hooghiemstra vandaag in nrc.next. Het was niet God die hun positie gaf, maar politiek vernuft, doorzettingsvermogen of moed van voorouders, in combinatie met historisch toeval. Democratisering en individualisering, voortgestuwd door moderne media, hebben het gezag van autoriteiten en daarmee dat van de Koning minder vanzelfsprekend gemaakt.

Dat gezag is nu zó aangetast dat er een Kamermeerderheid lijkt te ontstaan voor het plan om het wekelijkse gesprek tussen Koning en minister-president af te schaffen. Mensen nemen aan, schrijft Hooghiemstra, dat als Koning en premier contact hebben, het wel de Koning zal zijn die de premier beïnvloedt, en niet andersom.

Maar dat wekelijkse gesprek is juist hartstikke nuttig, vindt Hooghiemstra.  Om de Koning in een moderne democratie goed te laten functioneren, moet de premier op de hoogte zijn van, en vat houden op, het doen en laten van de vorst. En andersom.  Het nut van het gesprek hangt af van de houding van de deelnemers. Zoals in elke conversatie.

Hooghiemstra stelt:  gun de Oranjes hun privileges, of schaf de monarchie helemaal af. Halve maatregelen halen niks uit. Mee eens?

29 reacties op "Wat moeten we toch met onze monarchie?"rss-icon

Nog nooit heb ik begrepen wat de toegevoegde waarde is van het koningshuis. Iemand op zo’n absolute functie zetten, geselecteerd niet op zijn leiderschap, kwaliteit en prestaties, maar enkel op erfelijkheid, past simpelweg niet meer in het huidige, moderne en rationele wereldbeeld. Niemand zegt het, maar stel dat de enige kandidaat voor het koningshuis zwakzinnig is of psychisch volledig in de war is; en zo’n persoon is bij definitie — onze definities — hèt representatief van ons land, hoe kun je dat dan nog serieus nemen?

Intrigerend is dat de Newsweek onlangs een stuk heeft gepubliceerd waarin staat aangegeven dat het takenpakket van de president van de VS veel en veel tegroot is en waarin oa als oplossing wordt aangedragen, het splitsen van de functie naar 2 personen, een politiek hoofd die de echte beslissingen neemt, en een ceremonieel hoofd, voor alle ceremoniele functies. Een systeem dat Nederland al eeuwen kent in de vorm van een minister-president en een koning(in).  
 
Jouw opmerking dat het koningshuis geen toegevoegde waarde heeft wordt in ieder geval door politieke wetenschappers en historici betwist. 
 
Tevens kosten de meeste presidenten aanzienlijk meer dan onze minister-president nu kost, juist ook omdat ze bovenop het takenpakket van politieke verantwoordelijkheden ook heel veel ceremoniele functies moeten bijwonen. Dus of het ons geld gaat opleveren, dat afschaffen van het koningshuis, valt maar te bezien.

Ik heb een duidelijk antwoord op: 
 
“Nog nooit heb ik begrepen wat de toegevoegde waarde is van het koningshuis” 
 
Het koningshuis dwingt af dat politici in de openbaarheid kenbaar maken wat volgens hen met de verkiezingsuitslag moet gebeuren, en zorgt ervoor dat in de formatie de “koninklijke weg” bewandeld wordt, netjes met inachtneming van alle belangen. 
 
Openbare verantwoording bij het in een democratie zo cruciale proces van regeringsvorming, door middel van een protocol en een neutrale partij, is een krachtig middel tegen stiekeme spelletjes, geheim uitruilen, en achterkamertjes politiek. Niet afdoend, de afgelopen formatie was stiekum en vol lelijke machtspolitiek, maar het helpt wel. 
 
Het gaat niet om de persoon van de koning of koningin, het gaat ook niet over de invloed van deze persoon op de uitkomst, het gaat wel om een nette en zorgvuldige procedure, zoveel mogelijk (met aandacht voor privacy en voorkoming van onnodige conflicten, met gezond verstand dus) in de openbaarheid. 
 
Als praktisch ingesteld iemand verlang ik eerst iets beters voordat een goed functionerend iets wordt afgebroken.

Prima reactie van David hierboven. Het gaat inderdaad per saldo om de vraag of wij ons door de koning(in) vertegenwoordigd voelen. Dat is al vele jaren niet meer het geval. Een stuk of 30 jaar, om precies te zijn. Nooit eerder was een NL regerend vorst zo weinig geliefd en zo controversieel. Grote delen van het volk moeten haar niet. Helaas verbieden de wet en de ongebreidelde (ahum) ‘invloed’ van de Oranjes om dat hardop te zeggen. Afschaffen dus, en wel onmiddellijk. NL weer een democratie!

de Oranje, om deze verlate retorische vraag van de oude Koningin “wie zijn de Oranje dat zij dit mogen doen?” maar eens te beantwoorden, zijn bliksemafleider voor de hoge heren die nog veel ergere dingen weten te flikken. 
 
de huidige koningin bijvoorbeel had zich onsterfelijk, punt, kunnen maken door ggewoon géén handtekening onder dit coup-regerinkje vol onfrisse gedooglui kunnen zetten ipv onsterfelijk belachelijk, punt, door dat wel te doen. 
 
een clubje uit de ruif vretende piassen, dat is wat er van over is na twee eeuwtjes tweede en derde viool te mogen spelen wegens het Congres van Wenen

ik sluit me bij David Wieland aan. Afschaffen, ons geld weer inleveren en weer gewoon een van ons zien te worden.

Geld terug, zo is dat! 
 
En van de paleizen maken we Holland Casino’s!

Ik vind het mooi dat we bovenstaande kritiek op het Koningshuis kunnen uiten zonder dat we moeten vrezen voor onze vrijheid.  
 
Beatrix schijnt trouwens meer geld op te leveren dan ze kost….

Volkomen ongefundeerd en suggestief Arend. Dit is 1 vd vele dooddoeners waarmee het volk zoet gehouden wordt. Ze kosten niet alleen vele malen meer, het grootste deel van die kosten blijft oncontroleerbaar en af en toe komt er weer een schandaaltje naar buiten. Zoals de jarenlange kosten van onderhoud voor het privebootje van mevrouw. De Oranjes leveren bovendien helemaal NIETS op: er is nog nooit aangetoond dat NL handelsorders uitsluitend krijgt OMDAT we een koningin hebben. in tegendeel, republieken voeren ook handel met het buitenland en hebben daarmee succes. Maar droom gerust verder, jij gelooft vast ook dat de EU geen geld over de balk smijt.

Ook ik ben van mening dat we de monarchie zouden moeten afschaffen. Niet om financiële redenen, maar om principiële. Een van die redenen wordt overigens heel aardig geïllustreerd door Victor Crebolder: een door geboorte aangewezen staatshoofd dat zijn/haar goedkeuring geeft aan een democratisch gekozen regering is niet iets waar mijn democratisch hart sneller van gaat kloppen…..

David, 
In dat geval kan de staten generaal de koning(in) gewoon onbekwaam laten verklaren en een andere troonsopvolger aanstellen. Als er geen geschikte opvolger is, is het vroeg genoeg om het koningshuis af te schaffen. Het heeft geen zin om vooruit te lopen op “als-dan” situaties, vooral niet als onze grondwet daar al in voorziet. 
 
De Koningin zorgt voor stabiliteit in de regering. Met een stevig netwerk van adviseurs en jarenlange training wordt de troonopvolger geschikt gemaakt voor de taak. Daar kan geen president tegenop, die voortdurend rekening moet houden met de publieke opinie en herverkiezing belangrijker vindt dan het staatsbelang. 
 
De koninging staat onder voortdurende controle van de premier via een wekelijks gesprek. Daarmee, en het stok achter de deur van de Staten Generaal, is naar mijn idee voor voldoende democratische controle gezorgd. En zolang het goed gaat, is er dus geen reden tot verandering.

ik sluit me aan bij arend vogel. het gegeven dat het koningshuis ons geld kost is m.i. nooit per saldo aangetoond. ik denk overigens, dat er wel degelijk een bindende faktor is, die oranje kleurt.

Afschaffen vind ik niet nodig. Ken de exacte cijfers niet, maar het hebben van een koningshuis schijnt ons geen windeieren te leggen in den vreemde. Maar ik denk dat we met de komst van WA van Buren moeten overgaan op een ceremonieeel koningsschap. Dit is niet meer van deze tijd. Achter de rododendrons ermee : )

Een koningshuis is al heel lang niet meer van deze tijd. Het zelf kunnen kiezen van een staatshoofd hoort bij een democratie. Dus ook geen ceremonieel staatshoofd, dat is de treurnis ten top. Gelijk met het afschaffen van het koningshuis kunnen ook de overige adelijke titels op de vuilnishoop van de middeleeuwen.

Kleine tip: zoek en vervang het woord ‘koning’ door ‘vorst’. Dat is wat genderneutraler en daardoor leest het stuk wat makkelijker. 
 
Overigens: geef de Oranjes een volstrekt ceremoniële rol en houd ze buiten politieke beslissingen. En als we toch bezig zijn: die toelages mogen ook wel wat naar beneden. Ieder lid dat geen dagtaak heeft aan ‘vorstenverplichtingen’ mag z’n eigen centen verdienen en een vriendelijke vergoeding krijgen voor ceremoniële inzet.

Een functie bij geboorte is het belachelijkste wat je maar kan accepteren als natie.. 
Al die zogenaamde voordelen zoals ceremonieel hoofd wegen niet op tegen democratiesche principes. 
Wij bekostigen met zn allen de complete luxe levens van een hele familie.

Ja vindt het ook belachelijk en eigenlijk beschamend dat we dit accepteren. 
Je kan niet beoordeeld of geprezen worden op zaken van je voorouders. Als mijn vader nu een moordernaar is, heeft dit niets te maken wat ik met mijn leven doe toch??

De koning(in) mag geen taak hebben in het regeren of in de politiek. Hij vertegenwoordigt ons allen. Maar hij is ook belangrijk. De hedendaagse politicus is kortzichtig, d.w.z. dat hem niets interresseerd wat lange termijn is. Daar kan hij de coupons niet van inpikken. Een koning daarintegen heeft de lange termijn voor ogen, zodat zoon of dochter ook nog iets te doen hebben.

Die ceremoniële taak kan ik nog wel begrijpen (al ben ik voor het volledig afschaffen van het koningshuis), maar dat ze invloed heeft op het democratisch proces vind ik onaanvaardbaar. Waarom moet ze dat ook doen, naast haar lintjes knippen en met andere staatshoofden praten? Daar is toch geen enkele reden voor?

Altijd wat bracht de kosten van het koningshuis mooi in beeld: http://www.youtube.com/watch?v=9_3LxsI5Ey4

Leuke discussie.  
 
Ik ben ontzettend vóór het Koningshuis.  
Want: 
- Het is traditie, Nederlanders zijn op vakantie vaak onder de indruk van tradities van andere landen, maar willen eigen rituelen en tradities zo gauw mogelijk afschaffen.  
- Het is goed dat het staatshoofd geen politieke belangen heeft en zich niet hoeft bezig te houden met de waan van de dag die tegenwoordig te overheersend is in de Tweede Kamer. Ik heb er ook een blogbericht over geschreven: http://imanduin.wordpress.com/.....-ben-voor/

ik begrijp niet dat velen zich druk maken over de kosten van het koningshuis, is een president dan gratis? Dat schijnt nog veel meer te kosten. En zit er iemand te wachten op president Balkenende, of Wilders die ons in het buitenland zou moeten vertegenwoordigen? Misschien is het koningshuis niet van deze tijd, maar kijk eens naar het alternatief. Daar wordt je toch onpasselijk van. Niet alle democratisch gekozen bestuurders zijn een verbetering: kijk naar Hitler, ook gekozen. Leve de koningin.

Ook een president zal geld kosten, alleen kiezen we er als land voor deze persoon TIJDELIJK te onderhouden ipv een hele familie generaties lang te onderhoeden (inclusief bijtenechtelijke relaties en kinderen)omdat ze zogenaamd BLAUWBLOED hebben???? ieder mens wordt als gelijke geboren en we hebben allemaal de zelfde kleur bloed..

Een president is ook niet gratis maar is gekozen door het volk dus we kiezen ervoor om die persoon tijdeljk te onderhouden.. 
Nu wordt een hele familie onderhouden hun hele leven lang ongekozen maar vanauit een oermensgedachte dat niet ieder mens geljk is maar dat sommige blauwbloed hebben??

Kijk naar Hilter… Als Wilders de macht heeft en Hilter achtige dingen lat gebeuren denk je dat Beatrix hier iets aan kan doen??

Nu de parlementaire democratie in ons land steeds meer op die van een bananenrepubliek begint te lijken, lijkt het me uiterst verstandig om een stabiele vorst te behouden. 
 
Handen af van Beatrix.

Natuurlijk kunnen we nadenken over de rol van de koningin, het is alleen in deze onstabiele politieke en economische periode het verkeerde signaal. We willen opportunistisch alles tegelijk aanpakken, dat gaat niet goed op deze manier. De echte problemen worden daardoor niet op een zorgvuldige manier aangepakt maar met een bott bijl. Alleen voor de mensen die graag in een land wonen waar de wet van de straat koning viert is het dan een walhalla. Dus inderdaad nu handen af van de rol van de koningin en laten we ons eerst eens verdiepen in de feitelijke macht van haar. Daarna praten we verder.

Weg met het koningshuis…je kan niet met een functie geboren worden dit is onzin!! 
Een stabiel koningshuis laat me niet lachen…hahaha dit is allemaal fictief ook de stuen die ze aan het volk geven wat doen ze voor jou dan? ze vliegen van het ene naar het andere vakantiehuis…

Na het aanschouwen van het YouTube filmpje dat Jekke aanbeveelt denk ik dat er niet veel af gaat van die 100 miljoen als we de Oranjes afschaffen. De tuinlieden, de houtvesters en het paleizen onderhoud, het blijft allemaal gewoon bestaan. Iets soortgelijks geldt voor het argument van het democratisch gehalte. Ik heb niet voor dit kabinet gekozen, maar ik zit er wel mee opgescheept. Maar ja, dat is democratie. En je zal toch opgescheept zitten met een Berlusconi of Sarah Palin. Weliswaar de stem, maar toch zeker niet de heffe des volks. Kortom, bedenk goed welk Nederland je wilt voor je lucht geeft aan je anti-Oranje sentiment. Dan toch maar liever de vijand die ik ken.