Iets meer

Criminoloog Simone van der Zee werd op 19 april in het radio-1-programma Dit is de Dag geïnterviewd door presentator Tijs van den Brink over haar nieuwe boek, Het Staatshotel. Van der Zee betoogde dat gevangenen in Nederland streng gestraft worden, en dat is volgens haar niet altijd de beste oplossing. Voor sommigen zou behandeling beter zijn.

SvdZ: „Doe een therapeutische gemeenschap bijvoorbeeld voor dit soort mensen, dat ze wel een hele tijd van de straat zijn, maar dat er tegelijkertijd ook…”
TvdB „Ja, dat kost geld waarschijnlijk, meer geld dan we nu uitgeven.”
SvdZ „Ja nou, gevangenisschap…”
TvdB „Ja, dat is duur hè, 200 euro per dag…”
SvdZ „Ja, 200 euro per dag.”

Het getal van 200 euro komt ook voor in het boek van Van der Zee. Ze schrijft: „En zijn onze gevangenissen echt de staatshotels waarvoor ze worden versleten? Aan de prijs van de kamers te zien wel. Een dagje cel in een gewone penitentiaire inrichting kost meer dan 200 euro, een tbs-cel kost het dubbele.”
Lezer Pek van Andel vroeg next.checkt om uit te zoeken of het bedrag klopt. „En wat brengt het op? Wat zijn de betrouwbaarste schattingen?”

lees verder›

Door Thalia Verkade

28

reacties

op 8 mei 2012

Geen overdrijving. En de cijfers over 2011 uit België lopen nog steeds op

„Zonnepanelen veroveren momenteel de Nederlandse daken, zou je denken. En vergeleken met een paar jaar geleden klopt dat. Maar internationaal zijn we lilliputters; zelfs ‘kleine buur’ België doet 27(!) keer zoveel.” Schreef journalist Vincent Dekker op 6 april op zijn weblog Vincent wil zon op de website van dagblad Trouw. Is het verschil met onze zuiderburen werkelijk zo groot?
lees verder›

Door Thalia Verkade

33

reacties

op 30 april 2012

Sywert van Lienden, die vijf jaar geleden bekend werd als voorzitter van de scholierenbelangenorganisatie LAKS, was zondag te gast in Buitenhof (onderaan dit artikel terug te kijken) om over een nieuw initiatief te vertellen: de G500. De bedoeling is dat vijfhonderd „open, frisse, verantwoordelijke jongeren tot ongeveer 35 jaar” lid worden van CDA, VVD en PvdA, om „de vergrijsde macht” te verjongen. Van Lienden (21) studeert inmiddels politicologie en Europese studies aan de UvA en noemt zich politiek commentator en publicist. Om uit te leggen waarom hij verjonging nodig acht, stelde hij presentator Clairy Polak een retorische vraag:

Van Lienden:

„Hoe schat u dat de gemiddelde leeftijd van een CDA-lid is?”

Polak:

„Eh, wat zullen we zeggen, ik kijk ook nog even om me heen (lacht), nee, ik schat: een jaar of vijftig?”

Van Lienden:

„Nee. Het is op dit moment 67 jaar… (Polak: „Echt waar?”) …en de gemiddelde stemmer is 50.”

Lezer Willem de Leeuw vroeg zich af of het klopt, die 67 jaar.

Next checkt en concludeert: deze bewering is ongefundeerd. lees verder›

Door Thalia Verkade

45

reacties

op 13 april 2012

Microsoft-oprichter, miljardair en filantroop Bill Gates zocht een week geleden contact met Nederlandse media om kritiek te uiten op dreigende nieuwe bezuinigingen op ontwikkelingshulp. Tot het kabinet-Rutte ging 0,8 procent van het bbp naar ontwikkelingshulp. Nu is het budget 0,7 procent. In 2011 was dat ruim 4,6 miljard euro.

Mogelijk wordt tijdens de ‘tussenformatie’ besloten tot een verdere inkrimping. Coalitiepartner PVV wil ontwikkelingshulp helemaal afschaffen. Wat Geert Wilders betreft wordt er alleen nog noodhulp gegeven, bij rampen. Toen Bill Gates gevraagd werd naar zijn mening over het standpunt van Wilders, zei hij: „Ik wil hem graag een keer meenemen naar Afrika en hem laten zien dat je een leven kunt redden met 1.000 dollar”.

We keken of dat een redelijke schatting is voor de kosten van het redden van een Afrikaans kind van een van de ziektes die zorgen voor de grote kindersterfte op het continent. Conclusie: ja.

lees verder›

Door Thalia Verkade

78

reacties

op 30 maart 2012

(Wat niet wil zeggen dat het omgekeerde wel waar is.)

Holy Cow! What’s Good for You Is Good for Our Planet! Onder die titel schreef hoogleraar geneeskunde Dean Ornish een commentaar bij nieuw wetenschappelijk onderzoek over de gezondheidsrisico’s van rood vlees. Ornish is hoogleraar aan de universiteit van Californië en auteur van dieetboeken. Als onderbouwing van zijn stelling dat vleesconsumptie niet alleen slecht is voor de mens, maar ook voor de aarde, schrijft hij:

Veel mensen zijn verbaasd als ze horen dat de veeteelt meer broeikasgassen genereert dan alle vormen van transport bij elkaar.

Volgens Ornish neemt de veeteeltsector 18 procent van de wereldwijde, door mensen veroorzaakte broeikasgasuitstoot voor zijn rekening en de transportsector 13 procent. De bewering werd vorige week aangehaald in nrc.next en NRC Handelsblad. Op Twitter vroeg een lezer ons  de claim te controleren.

De afzonderlijke percentages bleken op een logische manier berekend, maar kunnen niet met elkaar vergeleken worden.

lees verder›

Door Thalia Verkade

34

reacties

op 22 maart 2012

Update:  ‘Gebakken Lucht’. Dat wordt de nieuwe naam in de factcheckrubriek voor beweringen die niet alleen onjuist zijn, maar de zaak bijna 180 graden anders voorstellen dan de werkelijkheid. Het is niet toevallig ook de Nederlandse vertaling van Nick Davies’ boek Flat Earth News, over “leugens, verdraaiingen & propaganda in de media”.

Lees hieronder waarom we  ontevreden waren met ‘Pas Op! Feitenvrij!’.

Onderaan de suggesties van velen van u, waaronder ook ‘Gebakken Lucht’. Dank voor alle bijdragen!

lees verder›

Door Thalia Verkade

60

reacties

op 21 maart 2012

Hersenonderzoeker Victor Lamme deed zijn bewering in zijn vaste wekelijkse column in deze krant. De column ging over euthanasie. Lamme schreef dat euthanasievereniging ‘Uit Vrije Wil’ „de boer opging” met beroemdheden die hebben gezegd dat ze zelf willen kiezen „wanneer ze uit het leven stappen”. Euthanasie kan hierdoor een modeverschijnsel worden, schreef hij. Vervolgens maakte hij een vergelijking met zelfmoord als modeverschijnsel, met daarin bovengenoemde bewering, die voluit luidt: „Ieder krantenbericht over een beroemde zelfmoord levert een kleine epidemie aan zelfmoorden op. Juist bij beslissingen over leven en dood is vrije wil een illusie.”

Is berichtgeving over zelfmoord besmettelijk? Onze conclusie: soms.

lees verder›

Door Thalia Verkade

18

reacties

op 13 maart 2012

Het internet is „de kraamkamer” van hedendaagse jihadisten, stelt de AIVD in een in januari verschenen rapport over de dreiging van geweld uit naam van de islam. Jihadisten treffen elkaar „ op ‘openbare’ virtuele plekken zoals sociale media, webfora en chatprogramma’s”. En „op semi-openbare of besloten virtuele plekken”, waar de gevaarlijkste activiteiten zouden plaatsvinden.

In deze context valt de term ‘het onzichtbare web’: „Deze meer besloten virtuele plekken maken voor een belangrijk deel onderdeel uit van het invisible web.” Om het belang ervan duidelijk te maken, haalt de AIVD de volgende externe cijfers aan:

Wetenschappers schatten in dat het onzichtbare web 550 keer groter is dan het zichtbare web. Dit wil zeggen dat het onzichtbare web meer dan 99,8 procent van het totale web uitmaakt en dat dus minder dan 0,2 procent van het web tot het zichtbare deel behoort.” De cijfers werden onder meer gemeld in een bericht over het rapport op nrc.nl.

Het onzichtbare web 550 keer zo groot als het zichtbare? Next checkt en oordeelt: in deze termen kun je het web niet meer vatten. lees verder›

Door Thalia Verkade

25

reacties

op 5 maart 2012

“Vanaf 1 januari 2012 stopt AH vanwege milieuredenen in al zijn winkels met het actief verstrekken van zogenaamde hemdtasjes (doorzichtige gratis tasjes) bij de kassa. Hiermee bespaart AH samen met klanten naar schatting 600 kilo plastic per dag.”

Dit meldt supermarktketen Albert Heijn op haar site. Lezer Mark Meuleman uit Amsterdam vroeg of next.checkt de bewering kon controleren. Hij vroeg ook of er hierdoor niet juist meer grote plastic draagtassen worden verkocht.

We keken naar het marktaandeel van Albert Heijn, namen de proef op de som en vroegen een verpakkingstechnoloog die de hoeveelheid draagtassen in het Nederlands vuilnis meet om raad. Conclusie: het cijfer is geen onrealistische schatting. Of de verkoop van plastic tassen is toegenomen, weten we echter niet. Zie de laatste paragraaf van deze post voor een antwoord op de vraag hoeveel een besparing van 600 kilo per dag is, op het totaal.

De afvalberg, van industrieel afval tot plastic zakje. Klik voor een vergroting

lees verder›

Door Thalia Verkade

57

reacties

op 17 februari 2012

Wetenschappers schatten in dat het
onzichtbare web 550 keer groter is dan het
zichtbare web. Dit wil zeggen dat het
onzichtbare web meer dan 99,8% van het
totale web uitmaakt en dat dus minder dan
0,2% van het web tot het zichtbare deel
behoort.

Schrijft de AIVD in het rapport Het Jihadistisch Internet (pagina 5, zie ook dit nieuwsbericht). Het getal komt volgens de inlichtingendienst uit deze studie van Berkeley University uit 2003. En daarin staat:

As quantified in a landmark study by BrightPlanet in 2000, the “deep Web” is perhaps 400 to 550 times larger than the information on the “surface.”

In een noot meldt de dienst: “voor zover bekend bij de AIVD zijn er  geen recentere wetenschappelijke schattingen.”

Een indirecte bronvermelding dus, naar een twaalf (!) jaar oud cijfer, in een rapport over internet. Nieuwe munitie voor wie twijfelt aan de IT-deskundigheid van onze overheid.

Hoe is het nu met het onzichtbare web? Wat is het precies? Is het te meten?

We gaan op onderzoek uit. Suggesties en vragen welkom in de comments!

Door Thalia Verkade

21

reacties

op 16 februari 2012