Tijdens het IDFA zond de VPRO 3 ways of reality uit, een drieluik over de verhouding tussen documentaire en werkelijkheid. In de laatste aflevering zat op verzoek van documentairemaakster Coco Schrijber een fragment uit The day I will never forget van Kim Longinotto over vrouwenbesnijdenis in Somalië.

Schrijber had gevraagd de meest confronterende scène niet te vertonen: een vrouw die onder hevig gebrul met een primitief mes wordt verminkt. Toch was het gebrul te horen, waarop Schrijber, nadat ze haar vingers uit haar oren had gehaald, zei: “Daar baal ik van. Je dringt mensen beelden en geluiden op die je altijd bij zullen blijven.”

Opmerkelijk moment in een programma over de vraag hoe je als documentairemaker de werkelijkheid toont. Er kwamen beelden voorbij uit Nuit et Brouillard van Resnais (1956) en Shoah van Lanzmann (1985), waarin het gruwelijke het hardst blijkt aan te komen wanneer dat geserreerd wordt ontvouwd.

Ik vroeg mij af welke beelden uit de Nederlandse documentairegeschiedenis mij het meest zijn bijgebleven. De preutse badgasten van Haanstra? De dronkemanstranen van André Hazes, gefilmd door John Appel? De overlevenden van de slag in de Javazee van Niek Koppen?

Ik koos Omdat mijn fiets daar stond van Louis van Gasteren. lees verder›

• documentaire
• Idfa
• Omdat mijn fiets daar stond
• The day I will never forget

Door Hans Beerekamp.

Op de vierde donderdag van november, gisteren dus, vieren de Amerikanen Thanksgiving Day: een reden om grote afstanden af te leggen teneinde met de verenigde familie kalkoen en pecantaart te eten. Maar die volksverhuizing is nog niets vergeleken bij Chinees Nieuwjaar, doorgaans in onze maand februari. Er vindt dan een ware veldslag plaats om treinkaartjes, want de naar schatting 130 miljoen plattelandsbewoners, die in de grote steden spijkerbroeken stikken en anderszins de kost verdienen, willen dan allemaal tegelijk naar huis.

De documentaire Last Train Home van de Canadees-Chinese cameraman-regisseur  Lixin Fan, begint met een fascinerend beeld van een massa met gekleurde paraplu’s op het stationplein van Guangzhou, het oude Kanton. Treinreizen is in China altijd een licht chaotische activiteit, maar het duwen en trekken, de door politiemannen uit de mêlee bevrijde vertrapten, het gezeul met wat bij ons wel bekend staat als ‘turkentassen’: de film laat het allemaal in extenso zien.

De timing van de uitzending in de reeks VPRO Import was dus perfect, lees verder›

• documentaire
• Idfa
• Last Train Home

De 23e editie van het International Documentary Film Festival Amsterdam (IDFA) is vandaag van start gegaan. Tot 28 november gaan 84 documentaires in première, worden negen prijzen uitgereikt en zijn in totaal 280 films te zien. Wat moet je zien? Onze filmrecensenten hebben, voor het gemak, een kleine voorselectie gemaakt:

Cocaïne en voetbal
The Two Escobars vertelt in traditionele stijl hoe cocaïnekartels het Colombiaanse voetbal tot grote hoogte brachten en verziekten. Een spectaculair verhaal opgehangen aan de dood van cocaïnekoning Pablo Escobar en voetballer Andrès Escobar.

Schandaal
Errol Morris, bekend van Standard Operating Procedure, keert terug met Tabloid – over het schandaal rond ex-model Joyce McKinney die in 1973 haar verloofde Kirk Anderson, een Mormoonse priester, ontvoerde en seksueel misbruikte. lees verder›

• Idfa

Indiewire, de gezaghebbende website voor Amerikaanse kwaliteitsfilms, publiceert jaarlijks een top tien van
’s werelds beste filmfestivals. Daar staan dit jaar liefst twee Nederlandse festivals in: Rotterdam op nummer acht, vlak onder Venetië en Berlijn,
en het Amsterdamse documentairefestival IDFA daar nog boven, op nummer vijf. (Hier zie je de top tien, en hier de 50 beste festivals.)

Er valt veel op dat lijstje af te dingen. De focus is te Noord-Amerikaans: zo is Toronto boven Venetië plaatsen nog te verdedigen, maar Sundance op plaats twee en South by Southwest in Austin op vier? En geen enkel Aziatisch festival, zoals Pusan?

lees verder›

• filmfestival
• Idfa
• IffR
• indiewire
• pusan
• Sundance
• toronto

Soms mis ik net mijn lunchende collega’s – het blogritme is anders dan een krantenritme – en ben ik op mezelf aangewezen. Dan neem ik de maaltijd mee naar boven en kijk ik een TED-talk. Je weet wel, die grote-denkers-conferentie. Waarom ik dit deel? Ter inspiratie. Misschien zat jij al 28 lunchpauzes met de handen in het haar.

Maar in plaats van een TED-talk, kijk ik vandaag een documentaire. Het grootse documentairefestival ter wereld, dat uit Amsterdam, heeft 28 documentaires online gezet. Gratis en fullscreen te bekijken. Aardig van IDFA, fijn voor de lunch. Of gewoon vanavond. Je kan trouwens tot en met zondag ook documentaires op het festival zelf zien.

Meer lezen? Liefhebber kiest hoogtepunten uit online videoaanbod

• documentaire
• Idfa
• korte films
• lunch
• ted

Met het spel ‘De montagetafel‘ kan je zelf een documentaire in elkaar zetten voor IDFA, het 22ste International Documentary Film Festival Amsterdam dat 19 november van start gaat. Kies een van de drie filmblikken en draai een verhaal in elkaar. Er wordt steeds een situatie geschetst waarbij je moet kiezen tussen twee mogelijkheden;

Een bedrijf in Israel ronselt… (in te vullen opties:) eidonoren / leenmoeders in India of Amerika… die je kunt selecteren op leeftijd / kleur haar en beroep / religie. Het bedrijf huurt leenmoeders in India / Amerika omdat die gezonder / goedkoper zijn…

Hierna komt een spoiler, dus als je het zelf wilt spelen: pas later verder lezen! lees verder›

• documentaire
• Idfa