Van kalkoen eten schijn je heel moe te worden. Dat is uiteraard een Amerikaanse wijsheid, want Amerikanen kunnen van elk soort voedsel een nare bijwerking opnoemen, hysterisch als zij zijn. En toch maar dooreten! In dat land!

Goed, tot zover de vlijmscherpe maatschappijkritiek. Kalkoenmoeheid, of turkey coma zoals dat in Amerika heet, kun je mooi als excuus gebruiken als je morgenavond bij de Tros naar het Kerststerrencircus wilt kijken. Ik was bij de opnamen, en het is echt een aanrader. Vooral als je vlak voor de jaarwisseling onverwachts heel veel respect wilt krijgen voor Angela Schijf en Lucille Werner. Die twee vrouwen doen in dat kerstcircus díngen – dat wil je haast niet weten.

lees verder›

Herdenkingen zijn geen nieuws. „Daar doen we niet aan”, was het devies op de redactie. Nieuwspagina’s die terugblikken kampen met een gebrek aan kopij – én fantasie, zo was de veronderstelling. En waarschijnlijk is het waar. Natuurlijk, persbureaus nemen nooit vakantie, maar rond Kerst en Oud en Nieuw zijn ze onderbezet, en redacties merken dat. ‘Het lijkt wel of er niets is gebeurd de afgelopen dagen’, klinkt het dan, ‘misschien een terugblik?’

Maar nieuws is van alle dagen, alleen de persbureaus, de nieuwsboeren onder de correspondenten, doen het deze tijd even rustig aan. Soms spreken correspondenten het gewoon met elkaar af en wordt de rat race een paar dagen stil gelegd. Rond Kerst dus bijvoorbeeld. Even geen gedoe over wie eerder was. Immers, op de persbureaus na is er geen mens die zit te klokken wie het nieuws als eerste heeft gebracht. En dus weten de persjongens dezer dagen precies van elkaar wie op welke Thaise stranden liggen bij te komen en vooral voor hoe lang.

À propos, Thaise stranden. Hoe staat het eigenlijk in Zuidoost-Azië, drie jaar na de Tsunami? Tijd voor een terugblik (de anderen volgen morgen en overmorgen). Antwoord: niet goed, als we de persberichten erop naslaan. Miljarden toegezegd, maar niet in de juiste handen beland. Miljoenen intenties, maar weinige waargemaakt. Duizenden beloften, maar een fractie vervuld.

Langs het strand van Pereliya op Sri Lanka zijn ze er gelaten over. Het dorpje onder de rook van Colombo dreef talloze keren over de televisieschermen van een geschokte wereld toen daar 1.500 reizigers in een overvolle trein om het leven kwamen en zij als sardientjes in blik werden ondergedompeld in een kolkende bak met water. Sindsdien staan de wrakken er roestig en verschrompeld bij. „Het heeft geen nut om te praten over wat er is gebeurd. De golven kwamen, de golven verdwenen”, zegt een rietvlechter uit Pereliya. „We hebben toen iets gekregen. Anderen hebben meer gekregen. En nu is het voorbij.”

Tot zover de terugblik. Prettige Kerst.

Een poosje geleden las ik ergens op een opiniepagina een artikel van CDA-parlementariër Jan Schinkelshoek, die de toen al voor al z’n politieke examens gezakte Vlaamse geestverwant Yves Leterme blijkbaar een hart onder de riem wilde steken. Hij stelde voor de Nederlands-Vlaamse taalunie na Yves’ machtsovername op te rekken tot een Nederlands-Vlaamse culturele unie, en god mag weten tot welke unies nog meer, maar tussen de regels door kon je lezen dat het (ook weer van Capelle aan de IJssel afkomstige christelijk gereformeerde) kamerlid haast elke nacht van een fusie van de eeuw droomt.

lees verder›

Toen ik deze week het woord ‘dumpkoreaantje’ in volle ernst in een krantenkop zag staan (het sloeg op het Koreaanse meisje dat door haar adoptieouders met bon en al werd geretourneerd werd omdat ze – verrassing! – psychologische problemen bleek te hebben) dacht ik: dumpkoreaantje had kunnen meedingen naar de prijs voor het Woord van 2007.

Maar dumpkoreaantje was net te laat, al had het perfect gepast in de lijst winnende woorden. Want al die woorden, viel mij op, gingen over slecht nieuws. Kijk maar naar de top-10: bokitoproof (de winnaar), comadrinken, klimaatneutraal, slurptaks, lokhomo, wilfen, formatiemoeheid, zelfbedieningskapitalisme, reltoerist en opacriminaliteit. Allemaal woorden die uit niet al te florissante nieuwtjes zijn voortgekomen. Nou ja, behalve ‘wilfen’ dan; dat is surfen op internet terwijl je niet meer weet naar welke informatie je eigenlijk op zoek was. Op zich trouwens slecht nieuws, dat zoveel mensen doelloos zitten te internetten dat er een woord voor bedacht is. (Eerlijk gezegd vind ik opacriminaliteit ook niet bij slecht nieuws horen. Ik zie bij het horen van dat woord namelijk steeds die opa met die rode blosjes uit de Werther’s Echte-reclame voor me, die een rol Werther’s Echte steelt. Ik weet ook niet waarom ik die visual krijg. Maar ik kan in dat woord dus weinig slechts zien.)

lees verder›

De uitgever heeft voor dit artikel geen publicatierecht

Ik heb gisteren al twee keer de virtuele kerstkaart van de dansende elf gekregen (je kent het wel: mensen plakken een foto hun hoofd op dat van een dansende internetelf en dansen vrolijk over je scherm). Nu kan ik wel zeuren dat mensen te belazerd zijn om een echte papieren kerstkaart te sturen, maar ík ben zelfs te belazerd om van mezelf een dansende elf te maken, dus ik zeg niks.

Maar ik begrijp wel dat TNT Post in deze tijd van virtuele kerstkaarten graag de noeste papieren kerstkaart wil promoten. TNT had daartoe journalisten uitgenodigd in hun sorteerkantoor, om leuk te komen kijken hoe de kerstpost gesorteerd wordt.

lees verder›

Ach minister Ter Horst, doe er geen cent bij voor deze verwende kereltjes”. zei KNVB-directeur Henk Kesler afgelopen weekeinde, doelend op de politie-agenten die meer betaald wilden krijgen, onder andere voor het uit elkaar houden van gestoorde voetbalfans. Politie natuurlijk woedend op Kesler. Verwende kereltjes. Het zal je maar gezegd worden. Vermoedelijk is ‘verwend’ nog niet zo erg, ‘kereltjes’ wel. Verkleinwoorden zijn namelijk óf lief (‘dag schatje van me’), óf denigrerend. ‘Meisje’, dat is een acceptabel woord, hoewel, als Kesler minister Ter Horst ‘meisje’ had genoemd (quod non), dan hadden we helemaal de poppen aan het dansen gehad.

Hoe het ook zij, Kesler moest gedwongen excuses maken. En dat bracht weer een nieuw probleem met zich mee. Niemand wil graag ‘sorry’ zeggen, en al helemaal niet onder dwang. Daarom zijn er manieren bedacht om ‘sorry’ te zeggen, zonder dat het je spijt. Als iemand zegt: ‘Sorry. Nee, écht sorry,’ dan vraag je je toch af of die eerste sorry dan níét echt was.

Of, erger nog: ‘Het spijt me dat dit bij jou blijkbaar zo hard is aangekomen.’ Of deze: ‘Wat vervelend dat je het vervelend vindt.’ Let op, er wordt geen schuld bekend, er wordt eigenlijk alleen nog maar eens extra benadrukt dat je blijkbaar een zeikerd bent dat je ermee zit. Er zou verschil moeten zijn tussen excuses-met-schuld en excuses-zonder-schuld, zodat mensen daar ook direct op aangesproken kunnen worden. ‘Hoho, dat zijn excuses-zonder-schuld, we hadden gevraagd om excuses-met-schuld!’

Kesler kwam op het volgende: ‘Bij nader inzien acht ik mijn woordkeus niet passen bij het koninklijke karakter van de KNVB en had ik deze passage dus beter achterwege kunnen laten.’ Kortom, als Kesler een ‘koninklijke’ manier (wat is dat eigenlijk?) had gevonden om precies hetzelfde te zeggen, dan had hij dat niet achterwege gelaten. Een meester in de excuses-zonder-schuld. En bij de politie hebben ze het nog geaccepteerd ook.

‘Kent de heer Wilders het Carnegie Heldenfonds?”, vraagt Hans van Baalen (VVD) dinsdag in het debat over Uruzgan. „Zo ja, dan weet hij dat dat een fonds is dat mensen erkent die niet over hun schouder naar achteren kijken, maar het zélf doen.”

Juist. Nu weten we waarom we nog wat langer in de Afghaanse vuurlinie mogen liggen. Nu weten we waarom de VVD overstag ging en een Kamermeerderheid leverde voor verlenging.

Omdat Hansje van Baalen graag de held uithangt. Al sinds hij marcheerde met de Leidse corpsballen van Pro Patria is dat zijn levensdoel: een held zijn. „U”, vervolgt hij tegen Wilders, „U bent géén held!”

Het woord is een rode lap, en pompt het gif van testosteron en adrenaline in de lijven van de oppositieleiders. „Wij zijn heel grote helden”, verdedigt Wilders zich, terwijl SP’er Jan Marijnissen al bij de microfoon staat: „Meneer Wilders is geen held. Ik ben geen held, en meneer van Baalen: u bent ook geen held.”

Dan moet je net Hansje van Baalen hebben. Hij staat op, blijft zijn rivaal strak aankijken, knoopt zijn jasje dicht en stevent op hem af, tot een halve meter afstand.

Twee alfadiertjes bij de interruptiemicrofoons. Hansje, met priemende vinger, verwijt Jantje nu dat hij „wegsluipt als een dief in de nacht”. En Jantje maar weer: „U bent zeker niet de held, meneer Van Baalen.”

Het duurt even voordat ik de diepere lagen van deze wanstaltige sketch weet te duiden. Dan krijg ik twee beelden voor ogen: 1. Rita Verdonk, heldhaftig aan het roer van het schip Nederland. 2. De recente peilingen van Nova, waaruit bleek dat Verdonk vijf zetels bij de VVD wegkaapt, tweeënhalf bij de SP, en ook nog wat bij de PVV.

En 1 + 2 = dit mannetjesputtersgevecht. De drie partijen waar Rita in graast, begrijpen dat ze met heldhaftigheid de overlopende kiezers moeten herwinnen. Wat er ondertussen met onze soldaten gebeurt, is van secundair belang.

‘Wat is een held?’, vraagt romanschrijver W.F. Hermans in De Donkere Kamer van Damocles. ‘Iemand die straffeloos onvoorzichtig is geweest.’

Christiaan Weijts

Zonder enige illusie zette ik laatst Buitenhof aan, dat een ‘twistgesprek’ had beloofd tussen Mark Rutte en Pieter van Geel. Moest ik kijken? Eigengereid als ik ben, dacht ik het dispuut eigenlijk al bij voorbaat te kunnen uittekenen. En waarachtig. Binnen twee minuten hadden de sprekers hun hele repertoire aan onderwerpen, meningsverschillen, stemverheffingen en interrupties op tafel gelegd. Het was duidelijk dat er niets nieuws meer bij kon komen.

Ik besloot een boek te gaan lezen en had m’n hand al bij de uit-toets, toen ik Van Geel voor de zesde keer – in die twee minuten – hoorde zeggen dat hij vorig jaar iets had aangegeven. Uit de context van z’n zin, die overigens ook slecht geformuleerd was, bleek evenwel dat hij toen iets had meegedeeld, geschreven, gerapporteerd, gemeld, gecommuniceerd, of simpelweg: gezegd.

lees verder›

Weleens van een idylle paparazziée gehoord? Mooie term, hè? Ik kende hem ook niet, tot gisteren. Het ging over het nieuws dat Nicolas Sarkozy door paparazzi was betrapt met zijn nieuwe liefde, Carla Bruni. Wat een heerlijk nieuwsfeit: mijn lievelingspresident houdt het met een van mijn lievelingszangeressen. Niet dat ik er persoonlijk wat mee opschiet, want ik denk heus niet: goh, leuk, dan neemt Sarko Carla mischien mee naar mijn verjaardag en dan kan ze gitaar spelen voor ons. Maar het heeft toch wat, als je idolen elkaar vinden. In Disneyland Parijs.

lees verder›