jan blokker: Het onverklaarbare plagiaat van burgermeester Boerma
Waarom leek de installatiespeech die Ada Boerma in november 2007 uitsprak bij de aanvaarding van het burgemeesterschap van Maasdriel, als twee druppels water op het praatje dat Thom de Graaf bij een soortgelijke gelegenheid een jaar tevoren in Nijmegen had gehouden?
Plagiaat!, oordeelden kranten uit stad en land. Een VVD’er van de Drielse gemeenteraad was er achter gekomen, en had onmiddellijk groot alarm geslagen.
‘Ik heb me laten inspireren’, verweerde Ada zich in een persbericht.
Wie zal het zeggen?
Als ik haar was geweest zou ik in het Verzamelboek van Beroemde Toespraken altijd hebben doorgebladerd naar internationale namen die de VVD van Maasdriel niet kende. Maar misschien was ze daar ook mee bezig, toen ze (moe, druk geweest, morgen weer vroeg dag) boven de in de bloemlezing opgenomen woorden van het kroonjuweel in slaap sukkelde.
Is wel eens nagegaan of het verhaal van Thom de Graaf indertijd wel helemaal eigen werk was? Volgens mij hoef je op Google maar ‘installatierede slash burgemeester’ in te tikken en je vindt de mooiste toespraakmodellen – zoals je ook een site hebt voor sollicitatiebrieven.
Het lijkt me zelfs niet onmogelijk dat mevrouw Boerma, op een rationeel onverklaarbare wijze, de avond vóór haar installatie ineens de in 2006 uitgesproken zinnen van de burgemeester van Nijmegen op haar netvlies heeft gekregen, terwijl ze er tevoren nooit een letter van onder ogen had gehad. There are tenslotte more things in heaven and earth, Horatio, than are dreamt of in your philosophy.
Daar moest ik aan denken bij het bericht dat de Vrije Universiteit, samen met de Stichting Buitenamstel Geestgronden binnenkort ‘een polikliniek voor vage klachten’ zal openen. De website van NRC Handelsblad had bij het nieuws een foto geplaatst van het reusachtige VU Medisch Centrum in Amsterdam Zuid, en ik dacht eerst nog dat het ironisch was bedoeld, alsof er meteen al honderden bedden moesten komen voor onduidelijke, onbegrepen en onverklaarbare kwalen – maar verdomd: de klachten schijnen de laatste jaren hand over hand te zijn toegenomen, en men schat dat er nu al een half miljoen Nederlanders mee rondloopt.
De initiatiefnemer van de poli, hoogleraar psychiatrie Aartjan Beekman, gaf tegenover de krant een paar voorbeelden. ‘Een buikpijn’, zei hij, ‘kan van alles betekenen. Bijvoorbeeld dat je stress hebt, of kanker, of nierstenen’.
Zelf zou ik in zo’n geval vermoedelijk gemakzuchtig hebben aangenomen dat het een buikpijn was, maar op die manier maak je weinig kans om ooit nog eens bij Beekman in de kliniek te komen. Hij begint deze zomer met honderd patiënten, en dat zijn er in 2009 misschien al duizend. ‘Het probleem is zo groot’, verzekerde hij, ‘dat we waarschijnlijk niet iedereen die zich bij ons meldt kunnen behandelen’.
Dus voortmaken. En niet raar opkijken als de VU binnenkort naast haar bestaande vestiging nog een tweede fabriek moet openen.
Bij het AMC hadden ze sinds een paar jaar ook al een kliniekje voor neurologische klagers die onverklaarbaar geplaagd worden door verlammingsverschijnselen, hoofdpijnen en tintelingen in arm of been. De neuroloog die er over gaat had liever geen verdere media-aandacht, ‘want ook zonder reclame loopt het storm’.
Dat is het probleem bij onbegrijpelijke klachten: ze hebben het besmettelijke van jeuk, meekuchen en alcohol. Ik lig ’s nachts zelf nogal eens klaarwakker in bed te woelen. ‘Dat kan duiden op bloedarmoede, depressie of het vermoeidheidssyndroom ME/CVS’, legde Beekman uit, en van het laatste ongemak stijgt het aantal gevallen ook weer onstuimig. Daarom zwijg ik er maar over.
Ik las overigens dat burgemeester Boerma weer gewoon aan het werk is. Die denkt godzijdank dus niet dat plagiaat ook buikpijn, stress, kanker, nierstenen, bloedarmoede, depressie of ME/CVS kan betekenen.
