jan blokker: Maar de orthodoxe moslims zijn erger
Telkens als je iets kritisch wil zeggen over orthodoxe christenen, moet je er bij denken: maar orthodoxe moslims zijn erger. Dat wordt gewoonlijk aanbevolen door mensen die zo’n verschrikkelijke hekel aan orthodoxe moslims hebben, dat ze er bijna een beetje orthodox christelijk van worden. Volgens mij is daar ook het succes mee verklaard van de EO in het algemeen en van Andries Knevel in het bijzonder. Ik kom nu al mensen tegen die als het erop aankomt liever in Het elfde uur zitten dan bij Pauw & Witteman. Knevel is populair omdat de orthodoxe moslims erger zijn.
Onthoud dus wat ik steeds bij mezelf heb gedacht toen ik het volgende opschreef.
Is er een analogie tussen de PVV en de SGP?
Nauwelijks, zou je zeggen – behalve misschien voorzover het allebei partijen zijn die vanuit een gesloten, enigszins kleinsteedse, en alles wat vreemd is vrezende mentaliteit naar de boze buitenwereld kijken.
Maar is dat niet juist een overeenkomst die aan verwantschap grenst?
Neem hun opvatting over de monarchie.
Noch de PVV noch de SGP heeft (anders dan Jan Marijnissen, die ook graag zowel bij Knevel als bij P&W zit) ooit iets met het republicanisme gehad. Ze eerbiedigen het staatshoofd, hun leiders roepen op Prinsjesdag uit volle borst hoera, hoera, hoera zodra de voorzitter van de Eerste Kamer het sein heeft gegeven, ze steken de vlag uit als de koningin jarig is, en ze huiveren bij de gedachte aan een gekozen president.
Maar Beatrix moet natuurlijk wel zo goed mogelijk in hun pas blijven. Dus tikt Geert Wilders haar op de vingers als ze met Kerstmis de allochtoon in bescherming neemt, en dus krijgt ze van Bas van der Vlies (bij wijze van spreken) billekoek als ze de zondagsrust laat sloffen, of al te opzichtig met een federaal Europa dweept.
In elk van beide partijen wordt zo een zelfbedacht vorstenbeeld gekoesterd dat exclusief is gekenmerkt door protocol, representatie, en symboliek. Zolang Trix zich naar dat ideaalbeeld blijft voegen, kan haar Huis nog eeuwen mee.
De correlaties tussen de twee politieke partijen zijn evident. Alleen over het beginsel van de zondagsrust zullen ze het nooit eens worden, maar dat is logisch. Wilders is nou eenmaal rooms, Bas is hersteld hervormd. Dat scheelt me nogal wat. Bas komt uit een traditie waar vader na het opscheppen van de bruine bonen zei: ‘Zullen we even stil zijn?’. Bij de Wildersen gooiden de vaders er op z’n mooist af en toe een weesgegroetje tussendoor als ze met de fanfare bezig waren de nieuwe carnavalsschlager te oefenen, en Maria het gebed niet eens kon horen. In Venlo was het nooit stil. ’s Zondags liepen ze van de mis (van zichzelf ook al lawaaiig) regelrecht naar de jukebox in het café.
Maar verder geen verschil. Zolang de Koning zich in zijn bezigheden maar tot eigen land en volk beperkt. Bij de SGP, de hoedster van de protestantse drie-eenheid van God, Nederland en Oranje, willen ze denk ik ’t liefst terug naar de staatsidee van de oude Geuzen. Met het staatshoofd associëren ze niet zozeer het koningschap, als wel de prinselijkheid: de prinselijkheid van de grote Oranje-stadhouders. Die hadden zelf ook nooit zo’n verlangen om koning te zijn – het feit dat ze Oranjes waren volstond. Op papier waren ze de dienaar van de Staten, maar in de werkelijkheid staken ze als Symbool met kop en schouder uit boven al die over het paard getilde parvenu’s die de hele dag op het Binnenhof zaten te vergaderden.
En zou Wilders daar niet precies zo over denken? Ik weet het wel zeker.
Maar de orthodoxe moslims zijn erger.
