Ik had ongeveer een half jaar niet in een vliegtuig gezeten toen ik gisteren naar Amerika vloog. In dat half jaar was er een hoop gebeurd. Of eigenlijk was er één ding gebeurd: de kredietcrisis. En die had flink ingegrepen.

Het was geen budgetmaatschappij waarmee ik vloog – niet zo’n vliegende bus waar je je eigen broodtrommeltje mee moet nemen. Het was een keurige, respectabele vliegtuigmaatschappij, genoemd naar iemand die Martin heet.

Maar bij de ooit zo respectabele maatschappij was het een en ander veranderd.

lees verder›

Tijdens het Nationale Kampioenschap schaatsen op natuurijs kon je op de radio steeds een spotje horen waarin een man verklaarde: „Het NK schaatsen op natuurijs op de Oostvaardersplassen. Dat is óók Flevoland.” De man zei het op licht vermanende toon. Alsof wij in de huiskamer op dat moment allemaal net aan het denken waren: ‘Flevoland. Daar gebeurt niets, en als er iets gebeurt dan is het crimineel.’

Dat waren we waarschijnlijk helemaal niet aan het denken, maar door dat ‘ook’ werden we er natuurlijk wel toe aangezet. Het gebruik van het woord ‘ook’ lijkt me daarom niet zo’n sterke zet als je aan imagoverbetering van je provincie wilt doen. Maar juist over het woord ‘ook’ is nagedacht, want aan de campagne is een website gekoppeld die heet www.ookflevoland.nl.

‘Ook’ is sowieso een woord dat minder onschuldig is dan het lijkt. Stel, je oppert een idee: „Laten we naar Batavia Stad gaan!”. De ander antwoordt: „Ja, leuk. Wat we óók kunnen doen… is naar Rotterdam!” Door dat ‘ook’ weet je dat jouw idee definitief afgeschoten is, alleen niet met zoveel woorden.

„Hé, als je toch aan het afwassen bent, kun je dan misschien ook even de trap stofzuigen?” Met ‘ook’ kun je suggereren dat het een logisch voortvloeit uit het ander, quod non.

Daarnaast kan ‘ook’ geruststellend gebruikt worden tegenover paniekerige mensen: „Wees maar niet bang, we gáán ook nog naar de stad. Maar eerst maak ik even mijn werk af.” Of: „Jahaa, ik hou van je. Maar dat weet je toch ook wel.”

De site www.ookflevoland.nl blijkt overigens geheel gevuld met ideeën voor uitjes die je kunt ondernemen in de provincie Flevoland. En evenementen die je kunt bijwonen. Zoals op 6 januari (hè jammer, net geweest): het Dirty Dancing Pancake Event. Ja, want vies dansen met pannenkoeken, dat is óók Flevoland.

Omdat ik gehoord had dat Defensieminister Eimert van Middelkoop (CU) een flinke smak op het ijs had gemaakt, schakelde ik dinsdag live naar het vragenuurtje. Het zag er akelig uit: flinke jaap op z’n wang, rechterarm in mitella. Het bleek nog maar het begin van een diepere val, die mij inmiddels onvermijdelijk lijkt.

De Tweede Kamer confronteerde hem met zijn uitspraken in De Telegraaf: „De nieuwe Amerikaanse president Obama kan me tien keer bellen, maar onze missie in Oeroezgan stopt augustus 2010. We gaan ook niet naar een ander gebied.” Maar volgens premier Balkenende en Buitenlandminister Verhagen zal een telefoontje van Obama wel degelijk een nieuw ‘weegmoment’ zijn. Fout één: zondigen tegen het principe dat het kabinet met één mond spreekt.

In het vragenuur zette hij dit recht: hij had „geen interview gegeven, laat staan geautoriseerd.” Een verbijsterend antwoord, waarop VVD’er Arend-Jan Boekenstijn terecht vroeg: waarom heeft hij dat niet meteen rechtgezet? De minister had nog overwogen „een ingezonden brief te schrijven”, maar was blij dat hij dit in de Kamer kon rechtzetten.

’s Avonds bleek dat hij gelogen had: het interview was wel degelijk door Defensie geaccordeerd. Fout twee: zondigen tegen de vertrouwensregel, en de Kamer voorliegen. Zijn dilemma was duidelijk: óf fout één toegeven, óf de interviewuitspraken terugnemen. Een keuze tussen gezichtsverlies en gezichtsverlies. Dus koos hij voor de leugen.

Toen kwam fout drie. Hij verklaarde zich „per ongeluk” vergist te hebben. Per ongeluk? Minstens vijf keer ontkende hij het interview in krachtige bewoordingen. Hij fingeerde er zelfs een verhaal omheen over een voorgenomen ingezonden brief. Per ongeluk.

Eimert van Middelkoop is als de pseudologia phantasticapatiënt die de ene leugen met een volgende probeert te bedekken en zo verstrikt raakt in een web zonder uitweg. Glad ijs, scheve schaats: door de mitella kun je nauwelijks origineel zijn met grappen over zijn gestuntel.

Arme Eimert. Wil het kabinet nog geloofwaardig zijn, dan zal hij moeten aftreden, nog vóór hij één telefoontje van Obama kan krijgen.

Christiaan Weijts