Volgens cynici is het mogelijk vertrek van Google uit China niet het gevolg van Chinese censuur, maar een slimme manier van het bedrijf om met veel bombarie uit de Chinese markt te stappen. Immers zijn marktaandeel is slinkende, en erger nog, Google heeft eerder volmondig ingestemd met censuur. Die kapitale fout wil het nu op heroïsche wijze rechtzetten.

Maar wat het opmerkelijke Google nieuws vooral vertelt – zelden in de afgelopen jaren heeft een groot bedrijf uit het Westen zó stelling genomen tegen het Chinese bewind – is hoe moeilijk het is en blijft om zaken te doen in China. En de vraag die het voortschrijdend inzicht van het Amerikaanse internetbedrijf met name oproept, is of de baten van zaken doen in China wel opwegen tegen de kosten.

De ervaringen van Google zijn niet anders dan die van de meeste buitenlandse bedrijven in China. Ondernemen Chinese Stijl betekent concessies doen. De meesten zijn daar gaarne toe bereid, omdat de verlokkingen van de markt groter zijn dan waar ter wereld ook. Zo zijn vrijwel alle buitenlandse automerken in de uitverkoop gegaan in China en hebben ze al hun technologische kennis cadeau gegeven aan hun Chinese partners. Dat hebben ze gedaan met de wetenschap dat die gratis kennis onherroepelijk zou worden gebruikt.

En ondanks het feit dat dat ook is gebeurd – Chinese merken nemen het langzaam van hun buitenlandse concurrenten over – geeft de buitenlandse auto-industrie volmondig toe dat het de investering meer dan waard is – zo lang als het duurt.

Google nu, heeft ontdekt dat de kip met de gouden eieren niet meer legt. De Chinese concurrenten, die allen van Google hebben geprofiteerd, zijn inmiddels zo groot geworden dat China Google niet meer nodig heeft.

En die mensen die geloven dat het China duur te staan zal komen omdat het vrije woord uiteindelijk altijd zal winnen van de censuur zullen van een koude kermis thuis komen.

China komt er mee weg en creëert zo een nieuwe internationale norm. Bedrijven als Google hebben daar enkel een handje bij geholpen.