Rob Wijnberg: Vlag

Van rampkabinet tot rompkabinet – het is, na acht jaar Jan Peter Balkenende, standaardprocedure. Weten we eindelijk wat hij al die tijd bedoelde met versoepeling van het ontslagrecht.

„De vlag kan uit!”, jubelde Geert Wilders toen het weer zover was. Het was dan ook een genante vertoning. De val werd ingezet door Wouter Bos, die plotseling de behoefte kreeg publiekelijk te verklaren dat zijn partij tegen een langer verblijf in Afghanistan was.

Daarmee wilde hij „de ontstane mist” over het PvdA-standpunt wegnemen. Op welke mist de PvdA-leider doelde is de vraag, want direct na de val van het kabinet bleef diezelfde Bos maar herhalen dat de positie van zijn partij inzake de missie „al jaren duidelijk” was, namelijk zoals in 2007 zwart op wit werd vastgelegd: eind 2010 stoppen we ermee.

Maar omdat Maxime Verhagen publiekelijk „alle opties op tafel” bleef houden, werd het de PvdA gewoon te warm onder de voeten: straks zou, vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen, het ‘beeld’ ontstaan dat de partij was ‘gedraaid’ in haar standpunt. Om dat te voorkomen, zette Bos het CDA openlijk voor het blok.

Het CDA maakte zich ondertussen vooral druk om de NAVO. Met die club heeft de partij immers warme banden te onderhouden, sinds CDA-coryfee Jaap de Hoop Scheffer er van 2004 tot 2009 de baas was. Voor het CDA deed het er dan ook niet toe wat er was ‘afgesproken’ over de missie, belangrijker was dat minister Verhagen vriendjespolitiek kon blijven bedrijven in Brussel. Daarom sprak de partij, met medeweten van de PvdA, al sinds 2009 van een „nieuw weegmoment”, mocht de NAVO weer met een verzoek komen.

Oftewel: de ‘belofte’ die het kabinet in 2007 deed dat er dit jaar een „einde” zou komen aan de missie van Nederland „als leading nation” in de „provincie Uruzgan”, was dus helemaal geen belofte, maar een uitgekiende campagnestrategie van beide partijen. Door die nietszeggende formulering kon de PvdA namelijk drie jaar lang de boer op met de boodschap dat de missie zou stoppen, terwijl het CDA aan haar baas bij de NAVO kon blijven beloven dat Nederland (ergens) in Afghanistan bleef. Bewuste partijpolitiek over de rug van 1.600 militairen dus.

De vlag kan beter halfstok.