Veel klachten over vermogensbeheerders

De bankencrisis en dan met name de val van de Amerikaanse bank Lehman Brothers in september 2008 heeft haar neerslag gevonden in het aantal klachten over vermogensbeheerders in 2009. Het was namelijk vooral Lehman Brothers dat in Nederland via Nederlandse vermogensbeheerders allerlei garantieproducten heeft verkocht. Na het faillissement van de bank bleek die garantie een lege huls te zijn.

Het waren vooral de vermogensbeheerders Wijs & van Oostveen en met name Wilgenhaege die deze producten verkochten. Het wekt dus geen verbazing dat deze twee beheerders aan kop gaan in een onderzoek van het bedrijf Vermogensmonitor (dit is een commercieel bedrijf dat zich opwerpt als ‘ financieel letselbedrijf ‘ ). In een persbericht maakte het bedrijf bekend dat zij in 2009 een recordaantal klachten over vermogensbeheer heeft ontvangen (nl. 230 klachten).

Interessant is dat de banken hun lesje geleerd hebben.

Onder druk van de AFM en publieke druk hebben de grote banken veel tijd en aandacht gestoken in het opstellen van clientenprofielen. Klanten van de banken werden verzocht het clientenprofiel goed te lezen en ook te bevestigen. Ook wordt nu de periodieke ‘ update ‘ veel beter nageleefd.

Maar we zijn er natuurlijk nog niet met accurate cliëntenprofielen. Vervolgens moeten de banken en vermogensbeheerders ook nog eens een keer de portefeuilles aanpassen en afstemmen aan het profiel. En daar kan nogal wat misgaan.

Het belangrijkste probleem hierbij is dat producten die achteraf zeer risicovol bleken te zijn, op moment van verkoop aan de consument gezien werden als beleggingen met geen of weinig risico. Hierbij moet gedacht worden aan bijv. ” reverse convertibles”  (verkocht als obligaties, maar waren in werkelijkheid niet gedekte verkochte putopties, wat een van de gevaarlijkste beleggingen is) en zogenaamde “perpetuals” (dit zijn eeuwigdurende obligaties van met name banken, verkocht als obligaties, maar in werkelijkheid aandelenkapitaal). Deze laatste producten zijn onder andere verkocht door Van Lanschot en MeesPierson in het kader van pensioenvoorzieningen.

Ook Vermogensmonitor constateert dat de vertaling van het profiel naar een actuele portefeuille tekortschiet. Ik denk dat dit komt doordat de banken en vermogensbeheerders niet regelmatig over de samenstelling en risicoprofiel van de portefeuille rapporteren aan de cliënt, waardoor het lastig is voor de klant (als deze al de expertise heeft om dat te doen) om aan de bel te trekken.

In Nederland is het KIFID (klachteninstituut financiële dienstverlening) het officiële adres om klachten in te dienen over banken en vermogensbeheerder. Consumenten en financiële dienstverleners kunnen sinds 1 april 2007 terecht bij Kifid voor onpartijdige bemiddeling bij geschillen. Elke bank, verzekeraar, intermediair of andere financiële dienstverlener is vanaf deze datum verplicht zich aan te sluiten bij Kifid.

De leden zijn opgenomen in een openbaar register. Op die manier heeft de consument de mogelijkheid om na te gaan of een financieel product of dienst wordt geleverd door een financieel dienstverlener die is aangesloten bij Kifid. Daarmee is de consument verzekerd van een klachtrecht.