Onze economie lijkt een pietsje te herstellen. Alleen de consument ligt dwars. Winkels, reisbureaus en restaurants wringen zich in bochten om de klant een paar eurootjes lichter te maken. Ook bankmedewerkers, tussenpersonen en makelaars halen alles uit de verkoopkast. En dan nog klaagt de cliënt. Of zegt ‘nee’ tegen een extra kredietje, verbouwingshypotheek of beleggingsvehikel.
De consument staakt. Maar geef hem eens ongelijk. Wat is er sinds de kredietcrisis eigenlijk verbeterd? Politici hekelen de bonuscultuur, de commissie-De Wit speurt naar crisisoorzaken, en toezichthouders strooien met boetes.
Maar de 7 miljoen woekerpolissen blijven, ook na compensatie, een goudmijn voor de geldbranche.
Ja, ja
De beloningen van tussenpersonen zijn, volgens de mystery shoppers van de Consumentenbond, nog vrijwel altijd geheim. Bankmedewerkers doen nog steeds alsof verkooppraat een advies is. En de reclamecampagnes voor geldproducten zwellen weer aan: Ga vastgoedbeleggen tegen gedaalde prijzen! Combineer sparen en beleggen met kans op 7 procent rendement! En altijd weer die beleggingsvehikels met een garantie: kies zelf uw rendement! Ja ja…
Het is allemaal zure wijn in versleten zakken, op een enkele nieuwe aanbieder na. Daarom heeft de Autoriteit Financiële Markten (AFM) geopperd om geldproducten, net als auto’s, vooraf verplicht te testen op veiligheid, nut, kosten en begrijpelijkheid. Dat heet het Product Approval Proces (PAP).
Inzoomen op de test
Klinkt goed, nietwaar? Maar voorkomt dat onverwacht beleggingverlies? Een onvoorziene hypotheekrestschuld? Een nepbelegging in Dubai? Of een uitvaartpolis waar, na decennia inleggen, nog meer geld bij moet?
Laten we eens inzoomen op die test, waarover AFM-bestuurder Kockelkoren recentelijk speechte. Een aanbieder moet negen vragen beantwoorden per product, zoals: Voorziet het product in een gefundeerde behoefte bij de doelgroep? Zijn de gevolgen van het product in alle scenario’s acceptabel voor en goed uitlegbaar aan de doelgroep? Is de product- en distributie-informatie overduidelijk duidelijk? Zijn adviseurs in staat (gesteld) het product goed te adviseren? Zijn er geen sterke prikkels die ingaan tegen de belangen van de klant?
Haha! Zo’n vragenlijstje is toch een lachertje voor een branche die een volk, onder het oog van toezichthouders en politici, heeft opgezadeld met 7 miljoen woekerpolissen en 600.000 aandelenleaseplannen? PAP gaat vast en zeker prachtige, juridisch sluitende antwoorden opleveren. Maar verder
is het kosten verhogende studeerkamerpraat, die een hoop toezicht vergt en de consument weghoudt van waar het bij geldzaken om draait. Doet u dus niks met PAP.
U PAPt gewoon voordelig thuis. Stel uzelf drie vragen voordat u iets financieels wilt tekenen. U kunt zich zoveel ellende besparen.
1 Kan ik zonder dit product?
Hoe minder geldproducten u bezit des te minder zorgen, want er is veel (gevaarlijke) onzin te koop, zoals: uitvaartpolissen, annuleringsverzekeringen, woonlastenkoopsompolissen, overboekingen van spaarloon naar woekerpolissen, creditcards met gespreide afbetaling, verzekerde studiespaarplannen, gestructureerde beleggingsproducten en overlijdensrisicopolissen voor alleenstaanden.
2 Kan ik het zelf?
Ondoorgrondelijke beleggingsproducten grossieren in hoge verborgen kosten en daardoor lagere rendementen. Een product met beleggen en sparen erin, of een constructie met garantie kunt u goedkoper en flexibeler zelf mixen door deels te sparen en deels te beleggen.
3 Kan ik gunstiger terecht?
Heeft u een product absoluut nodig? Zoek dan de gunstigste aanbieder. Bijvoorbeeld via consumentenbond.nl of morningstar.nl.
Volg Erica Verdegaal op Twitter
U verwoordt precies de houding die een groot deel van de Nederlandse bevolking. Banken en verzekeraars hebben door collectief hun klanten op te lichten al even collectief verdiend permanent gewantrouwd te worden.
Hoe minder zaken met oplichters je doet, hoe beter, dat spreekt vanzelf. En als je er al niet aan ontkomt, pas dan op je tellen. Ik ben een fan van uw columns, want u geeft aan hoe dat moet (en dat is nodig).
Helaas mogen we van de EU geen echte staatsbank meer hebben, het primaat van de markt is verplicht ook als die disfunctioneert, maar anders zou ik daar veel voor voelen, een staatsbank met alle strikt noodzakelijke functies. Hebben we meteen de hele betaal-infrastructuur (is tenslotte kritisch voor het land) in staatshanden.
Misschien niet zo efficiënt als theoretisch mogelijk, maar het werkt tenminste en het houdt de rest eerlijk.
Meerdink op 21 February 2010 om 01:07