Laten we het eens hebben over zekerheid.

Het is geen sexy onderwerp, maar we geven er kapitalen aan uit. Al dan niet verplicht verzekeren we ons tegen inkomensverlies door werkloosheid, ziekte, pensionering, arbeidsongeschiktheid en overlijden. We dekken ons in tegen medische kosten, schade aan ons huis, auto, inboedel of de spullen van de buurman. We assureren zelfs onze fiets, bruiloft, bril, schulden, vakantie-annulering, wasmachine, televisie, uitvaart, beleggingen, woonlasten en de medische kosten van de hond.

Deze verzekerwoede kan leiden tot de zekerheidsparadox: u verzekert zich maximaal om financiële risico’s te dempen, maar de totale premienota loopt (ongemerkt) zo op dat uw financiële zekerheid juist verzwakt

Soms kunt u dat niet eenvoudig veranderen. Zo betalen werknemers verplicht voor pensioen, (andermans) vut en sociale verzekeringen. U moet zzp’er worden om daar vanaf te kunnen zijn. Andere polissen zijn onmisbaar: de ziektekostenverzekering, opstalpolis, aansprakelijkheidsverzekering voor particulieren en de WA-autoverzekering.

Maar verder is er een boel flauwekul te koop.

Lees verder

De Romeinse keizer Nero liet tijdens een feestmaal vier leeuwen op zijn gasten los. Hij vermaakte zich kostelijk toen hij zag hoe iedereen schreeuwde, vluchtte of zich radeloos verborg. Toen alle genodigden achter zuilen en onder tafels lagen, bekende Nero triomfantelijk dat de dieren tanden noch klauwen bezaten. Voorzichtig kroop de meute tevoorschijn, geschokt en beschaamd zich zo op stang te hebben laten jagen.

Dat was tweeduizend jaar geleden. Maar het gebeurt ook nog vandaag. Neem deze kredietcrisis. Elk berichtje over de euro, pensioen, banken, inflatie, rentestand of staatsschuld jaagt hordes mensen gillend de gordijnen in. Beleggingsgoeroes en -experts vermaken zich daar kostelijk mee. Eindeloos herhalen ze tips en waarschuwingen die hun handel bevorderen, terwijl angstige spaarders en beleggers denken dat het welgemeende adviezen zijn.

Dat gebeurt veel bij het modieuze beleggen in goud(staven). Als echte Nero’s verspreiden diverse zelfbenoemde deskundigen bangmakende nieuwsbrieven die oproepen geld in goud te steken. Daar zou het veilig zijn voor de aanstaande hyperinflatie, de volgende kredietcrisis en de ineenstorting van ons economisch systeem.

Ik krijg er paniekerige mails over, zoals: „Ik ben 62 jaar en leef van een zeer bescheiden pensioeninkomen en wat spaargeld. Ik kan me niet veroorloven dat de koopkracht van mijn geld drastisch daalt. Zal ik goud kopen? En bij wie?”

Lees verder

Eigen stoelen in een bejubelde concertzaal. Eregast zijn bij topconcerten. Familie en relaties meetronen naar prestigieuze ontvangsten. Beroemdheden en gelijkgestemden ontmoeten, en altijd koninklijk worden onthaald. Niet langer zijn dat de bijna vergeten genoegens van de achttiende-eeuwse adel. Het Amsterdamse Concertgebouw, sinds 1888 een zaak van particulieren, maakt vorstelijk genieten mogelijk. Wie dit instituut royaal steunt, wordt lid van een van haar Kringen. Dat leidt mogelijk tot bijzondere ontmoetingen, maar zeker tot majesteitelijke privileges, afhankelijk van uw vrijgevigheid.

Natuurlijk, een mooie geste kost wat, maar onze fiscus betaalt gul mee. Stichting Het Concertgebouw Fonds (HCF) is een Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI). Een bijdrage daaraan scheelt inkomsten-, vennootschaps-, erf- en/of schenkbelasting. Daarnaast heeft HCF vorig najaar een ingenieuze afspraak met de Belastingdienst (ruling) gemaakt. Hierdoor ontvangt een donateur die een miljoen euro kan missen per saldo ruim 6 procent rendement per jaar over zijn geschonken vermogen. Hij is bovendien welkom in de prestigieuze Johann Sebastian Bach Kring, een club die haar leden verwent zoals de deftige stichters van het Concertgebouw dat eind negentiende eeuw waren gewend.

Ook andere donaties geven voorrechten. Wie een ton schenkt (in vijf jaar, en aftrekbaar van de inkomstenbelasting) is een lustrum lang welkom in de Gustav Mahler Kring. Deze club opent haar deuren ook voor wie een miljoen euro aan HCF uitleent en de rente (deels) aan HCF schenkt. Zo’n schenking is fiscaal aftrekbaar.

U twijfelt?

Lees verder

Het begrotingstekort, de vergrijzing en de slinkende gasbel zijn olie op het vuur voor de aanwakkerende generatiestrijd. Welke leeftijdsgroep gaat de bezuinigingen, pensioenen en stijgende zorgkosten betalen? Wie profiteerden er tot nu toe het meest? Tot vorige week waren babyboomers de kop-van-jut. Vijftigers en zestigers zouden dik geprofiteerd hebben van de naoorlogse welvaart plus geëxplodeerde huizenprijzen en nu op plezierjachten genieten van door hun collega’s gesubsidieerde pensioenen en vut.

Vorige week schoot het Centraal Planbureau de verguisde Zwitserlevengeneratie te hulp. De studie Vergrijzing Verdeeld toont dat juist de geboortejaren 1975 tot 1985 het meeste profiteren van overheidsgeld. Zij ontvangen levenslang jaarlijks 2.000 euro meer overheidsgeld dan zij betalen. Terwijl babyboomers en net geborenen het met jaarlijks 500 euro moeten doen.

De suggestie is duidelijk: dertigers en veertigers vangen het meest, en kunnen dus wat  inleveren. Maar cijfers bedriegen. De lichting 1975 tot 1985 zit er lang niet zo warm bij als hun ouders. Volgens het CBS is het gemiddelde vermogen van een huishouden met een hoofdkostwinner van 25 tot 45 jaar 93.000 euro, en dat van een gezin met een 45- tot  65-jarige kostwinner 248.000 euro.

De verklaring is simpel.

Lees verder

Kil, onvoorspelbaar en af en toe een maartse bui. Dat slaat op de afgelopen meimaand. Maar helaas ook op de huidige economie. Want kil denkt De Nederlandsche Bank over ons economisch herstel. En een koude douche bracht bankentopman Gerrit Zalm. Hij acht het „moeilijk haalbaar” dat de Staat de 30 miljard euro die het in Fortis en ABN Amro stak, geheel terugziet.

En wie betaalt de schade? Wij. Hoe? Dat bepalen toekomstige kabinetten en de toekomstige economie. Onzekerheid alom dus, ongeacht waarop u stemt. Dat maakt het hoog tijd om (nog) meer en slimmer te sparen, want voor echte zekerheden zorgt u zelf.

Sommige mensen haten sparen. De opbrengst zou minder zijn dan niks. Dat is onzin. Wie slim spaart, verdient risicoloos minimaal  2 procent bovenop de inflatie. Zorg wel dat uw spaargeld helemaal schuilt onder het depositogarantiestelsel. Dat geldt (voorlopig) als u maximaal een ton spaart per persoon per bank. Maar let op! Voor Argenta en Bank of Scotland gelden andere regels. Waak ook voor banken met verschillende handelsnamen. Het garantiestelsel geldt per totale bank. Dus per 1 juli één keer voor Fortis plus ABN Amro. En nu één keer voor bijvoorbeeld Ohra plus Delta Lloyd (zie www.vanspaarbankveranderen.nl/veiligheid).

Dan het beste spaarproduct.

Lees verder

De financiële markten zijn voor een consument wat de Stille Oceaan is voor een drenkeling in een opblaasboot. Wind, weer, toeval en stroming bepalen zijn lot, of hij nu een eigen koers uitzet, driftig roeit of in paniek raakt. Maar wat is het moeilijk om dat niet te doen.

Ook burgers – hoe machteloos ook – willen iets met de kredietcrisis. Moet ik goudbaren kopen? Is grond een veilige belegging? Krijgen we hyperinflatie? Waarom moet ik aan de crisis meebetalen? Of schrijf toch eens hoe u de toekomst van de euro ziet.

Ik voorspel niets, omdat u daar niets aan heeft. Lees verder

De consument beknibbelt. Vandaar al die discountsupers, budgethotels en op prijzen concurrerende notarissen. Maar hoe zit het met de geldbranche? Zijn er al budgetbanken, prijsstuntende vermogensbeheerders, discountbeleggingsinstellingen of low-costverzekeraars?

Jazeker. Al flink wat financiële aanbieders werken tegen minimale, transparante kosten. Dat kan u jaarlijks duizenden euro’s schelen. Misschien zelfs meer. De echte budgetaanbieders bieden opvallend vaak nuttige producten. Meer kwaliteit voor minder geld dus. Wat wil een consument nog meer?

Het financiële stunten begon ooit met de online brokers. Via een internetbroker kunt u, vanachter uw pc’tje, voordelig effecten aan- en verkopen op de aandelenbeurs. Momenteel lijken Lynx en Todays Brokers het goedkoopste voor langetermijnbeleggers. Zij rekenen geen bewaarloon. Dat bespaart zo’n 0,2 procent per jaar.

Ook budgetverzekeren bestaat.

Lees verder

Het woord ‘overwaarde’ verdient de hoofdprijs als meest misleidende term van de afgelopen decennia. Bij overwaarde is uw huis meer waard dan de hypotheekschuld.

Veel woningeigenaren worden daar onrustig van. Oorzaak: twintig jaar krediet- en hypotheekreclames veranderden de huisbezitter in een blinde woonconsument. Een woon-consument wil ‘overwaarde benutten’. Dat is extra lenen met je huis als onderpand. En of er nu een krediet- of landencrisis voorbij zeilt, de woonconsument blijft zijn huis zien als de goud spuwende wonderezel uit het sprookje van de gebroeders Grimm. Je roept ‘ezeltje strek je’ (lees: je volgt een hypotheek‘advies’) en je woning zou euro’s braken. Eindeloos en zonder risico.

Geloof niet in sprookjes.

Lees verder

De overheid is bezorgd om u. Maar ook om uw buurman, dokter, bankdirecteur en kinderen. Want ach, wat blunderen mensen met euro’s, kosten, rendementen en risico’s. Dat geldt voor de kantoormedewerker. Maar ook voor de topman van uw pensioenfonds, bank of verzekeraar. Zelfs een complete Europese natie kan aan de financiële dwaasheid van bestuurders en bewoners ten onder gaan.

Wat nu? Financieel onderwijs, antwoordt educatieplatform CentiQ, een club van ministeries, consumentenorganisaties en geldbedrijven. Vorige week lanceerde men ideeën om op basis- en middelbare scholen te onderwijzen over geld.

Dat is op zich geen gek idee. Veel leerlingen verslikken zich in leningen, schulden en mobiele belkosten. Terwijl onderzoek van de Amerikanen Thomas Stanley en William Danko toont dat juist docenten, vooral
leraren in het basisonderwijs, hun geldzaken relatief goed bestieren. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld artsen en advocaten. Maar ook ouders maken er regelmatig een puinhoop van.

Lees verder

We leven niet in de ware werkelijkheid, maar in onze vóórstelling van de ware werkelijkheid, schrijft massapsycholoog Jaap van Ginneken in zijn boek Gek met Geld (lees een eerder blog over dit boek hier).

Niks ergs aan, zou je denken. Ware het niet dat u uw realiteit niet zelf bedenkt. Dat doen marketingmensen, die u met uitgekookte technieken leiden naar datgene dat de markt behaagt. En ineens wilt u die belegging, auto, lening. Nu! Dit fenomeen maakt de consumptiemaatschappij gevaarlijker voor een argeloze consument dan een drukke snelweg voor een spelende peuter. Maar kennis kan u redden.

Alles is onderzocht, zelfs de goededoelenindustrie.

Lees verder