Koken: Gans voor Sint Maarten

De herdenking van Die Wende is aanleiding voor een week over de Duitse keuken. En omdat het Sint Maarten is, zet ik vanavond een Martinsgans op tafel. Een legende wil dat de heilige Martinus zich, toen hij dreigde tot bisschop te worden gekozen, verstopte in een ganzenhok. Het mocht niet baten, want de ganzen begonnen te snateren, Maarten werd ontdekt en, of hij wilde of niet, geroepen tot het ambt. Vandaar de traditie van onze oosterburen een gans te braden op zijn naamdag.

Zo’n Martinsgans wilde ik al jaren eens maken, maar tot nu toe werden mijn culinaire aspiraties doorkruist door mijn snoepbelust kroost. Ik kon ze toch moeilijk in hun eentje de novembernachtelijke buurt af laten schuimen. Dit jaar heb ik oma uitgenodigd voor een vroeg Sint Maarten-diner, op voorwaarde dat zij daarna de honneurs waarneemt als chaperone.

Een waarschuwing vooraf: dit is niet echt een doordeweeks gezinsreceptje, al was het maar omdat een gans bij de meeste poeliers van tevoren moet worden besteld. (Je kunt dit recept natuurlijk ook tot Kerst bewaren.) En voor wie gewend is aan kipfilet, is het op z’n zachtst gezegd een imposante vogel.

Maar als je mijn instructies nauwkeurig volgt, kan er weinig mis gaan. Een beetje gans weegt 4 kilo. Daar zit flink wat bot bij, dus je eet ervan met 6 tot 8 personen. Geef er gebakken aardappels, gestoofde rode kool en zelfgemaakte appelmoes bij. En het vlees dat je overhoudt, is de volgende dag ook koud nog erg lekker.

Voor 6 – 8 personen:

  • 1 panklare gans van ongeveer 4 kilo
  • 100 gram gedroogde, geweekte pruimen
  • 1 appel (goudrenet)
  • 1 kleine ui
  • een stukje verse gemberwortel
  • 8 blaadjes verse salie

Verwarm de oven op 180 graden. Verwijder het zakje met ingewanden uit de buikholte van de gans. Spoel het beest van binnen en van buiten af onder koud stromend water en dep droog. Bestrooi van binnen en van buiten met grof zeezout en versgemalen zwarte peper. Snijd de (ontpitte) pruimen, (geschilde) appel, (geschilde) ui, (geschilde) gemberwortel en de salieblaadjes klein. Snijd desgewenst ook de ingewanden klein. Meng alles in een kom, maak op smaak met zout en peper en vul hiermee de buikholte van de gans. Steek de opening vast met een cocktailprikker. Schenk een centimeter water in een grote ovenschaal. Zet er een rooster in en leg de gans erop, op z’n borstkas. Laat anderhalf uur braden in de oven. Haal de gans er even uit en prik rondom gaatjes tot diep in zijn vel, zodat het onderhuidse vet kan wegstromen en het vel krokant wordt. Draai het beest op zijn rug en braad hem in nog eens een uur gaar. Laat de gebraden gans een kwartier tot 20 minuten rusten voor je hem aansnijdt. Janneke Vreugdenhil Praat mee over de Duitse keuken op nrcnext.nl/koken. Op nrc.tv bakt Janneke een focaccia dat je niet hoeft te kneden.

6 reacties op "Gans voor Sint Maarten"rss-icon

Oei Janneke.Goed dat jij mij er aan herinnerd. St.Maarten.Zo even naar de winkel.
Het schijnt van ouds her een echt kinderfeest van Noord-Nederl.te zijn.Meestal werden er van suikerbieten lampionnen gemaakt.
Als kinderen waren we dol op het feest.Niks eten vooraf.
s,Avonds thuis komend lag voor ieder al een krant uitgespreid op de keukentafel.Daar werd je binnengehaalde Buit op uitgestort.
Ordenen,centen bij centen.Stuivers bij stuivers,enkele dubbeltjes,die je van vrienden of goede kennissen van je ouders kreeg. Dan al de verkruimelde koekjes,snoepgoed,appels,peren.Heerlijkkk.Van de meelkoekjes[kaakjes]werd daarna wel Arretjescake gemaakt.
Vanaf een jaar of 10 a 11,mocht je niet meer langs de deuren.Wel eventjes een ruw afscheid van een Geweldig Kinderfeest.Gelukkig mocht ik daarna bij de bakker helpen uitdelen en…kreeg alsnog het begeerde zakje snoepgoed mee als beloning.
Janneke,weet je dat er ook een lied bestaat:’Die Martinsgans’.

Antwoord

O ja, St. Maarten. Snoep kopen. Dank voor de tip.
Even off topic. Een tijdje geleden wilde ik hier een opmerking plaatsen, vergat dat, en vandaag stond er in Trouw hetzelfde verhaal als hier. “1 Eetlepel vissaus (of voor de vegetariërs sojasaus).” Maar je hebt ook “vegetarische vissaus”, zonder vis maar met paddestoelen gemaakt. Betere toko, paddestoel op etiket.

Antwoord

Dag Maarten, weer eens een paar keer naar jouw blog gegaan. Tip voor de lezers van de nrcnextblog: een aantal tahoerecepten. Op 10 november stelde jij de vraag wat dat “bruine apenhaar” was. Ik denk dat je abon-abon bedoelt. Ik heb even voor je gegoogled en daar kun je een recept vinden. Het wordt gemaakt van rundvlees. Wel nogal bewerkelijk, dus meer geschikt voor de knutselkeuken. Iets wat vergelijkbaar is qua uiterlijk, alleen minder draderig, is ebbi. Dat wordt gemaakt van garnalen.

Antwoord

Dank. Ja, dat was het.
Nog een tip voor de lezer: zoek recepten met het zoekvenster want die overzichten aan de linkerkant moet ik nog maaaanden bijwerken.

Antwoord

Jaah, Sinter Sinter Maarten, koeien dragen……
Als echte Noord Hollandse mis ik dat echt hier in het zuidelijke Brabant. Als ik spontaan alle liedjes zing, kijkt mijn zoon van 11 gek op, hij kent het niet… wat jammer vind ik dat! Mis de lampionnen, de liedjes en de makkelijke herfstmaaltijd die erbij hoorde vanwege naar de deur lopen….. Leuk sfeertje. Hier hebben we 3 koningen op 6 januari. Beetje vergelijkbaar…. kinderen verkleed als Balthazar, Melchior of Kaspar. Maar met lampion! én ze gaan voor het snoep…. Alleen zit dat er bij mij na ruim 15 jaar nog steeds niet in, kan/wil gewoon geen afstand doen van dat Sinter Maarten gevoel…. Dus krijgen ze bij mij op 6 januari gewoon een Sint Maarten mandarijntje of dat ene pepermun-nu-tje!!

Antwoord

ook in breda vieren we st.maarten, als je kinderen de vrije school bezoeken, tenminste.
ik heb er heel leuke herinneringen aan als ouder,vanavond dus pompoenensoep.

Antwoord

Reageer