datum datum

Koken: Wat is gewoon?

Door Janneke Vreugdenhil Janneke Vreugdenhil
26
reacties
op 5 januari 2010

We eten gewoon. Dat had ik me althans voorgenomen bij wijze van kookthema deze week. Maar wat is gewoon? De andijviestamppot met gehaktballen van gisteren, die was echt gewoon, toch? Of was-ie alweer iets te ongewoon door de knoflook en ketjap in de ballen? Of door het tomaatje in de jus?

Het zou eigenlijk best interessant zijn te weten wat nou echt het gewoonste eten van Nederland is, of, om het iets overzichtelijker te houden, het gewoonste januari-eten. Is dat inderdaad stamppot? Witlof met ham en kaas? Erwtensoep? Of is het pasta met spekjes en spinazie? Als ik het goed heb wordt dinsdag beschouwd als de gewoonste dag van de week. Doordeweekser dan de dinsdag schijnt er niet te zijn. Dus: Wat eten jullie op dinsdag? Je kunt erover meepraten op het kookblog, nrcnext.nl/koken.

Mooi. Zolang ik nog niet weet wat jullie ervan vinden, houd ik mijn eigen maatstaven voor gewoonheid aan. En ik vind de eerste dinsdag van januari een zeer geschikte dag voor linzen met spek. Onderstaand gerecht is voedzaam, niet duur, niet moeilijk en je wordt er lekker warm van vanbinnen. Je hebt er linzen voor nodig die niet stuk koken. Dupuislinzen uit de natuurvoedingswinkel zijn goed hiervoor, maar je kunt ook andere soorten gebruiken, mits ze na het koken hun beet behouden. Wie de witte wijn te ongewoon vindt voor een doordeweekse dinsdag, kan een extra glas water gebruiken.

Voor 4 personen:

  • 1 eetlepel olijfolie
  • 150 gram rookspek, in blokjes of reepjes
  • 1 ui, gesnipperd
  • 1 teen knoflook, fijngesneden
  • 1 flinke winterwortel, in blokjes
  • 2 stengels bleekselderij, in boogjes
  • 6 jeneverbessen, gekneusd
  • 3 takjes verse tijm (of 1 theelepel gedroogde tijm)
  • 1 laurierblad
  • 1 glas droge witte wijn
  • 200 gram niet-stukkokende linzen
  • 100 ml crème fraîche

Zet een braadpan op laag vuur, voeg de olijfolie en spekjes toe en laat deze zachtjes een paar minuten bakken. Draai het vuur iets hoger en voeg de ui, knoflook, wortel, selderij, tijm, laurier en jeneverbessen toe aan het spek. Fruit een minuut of 5 tot alles een kleurtje heeft. Schenk de wijn in de pan en laat even bruisen tot hij bijna is verdampt. Voeg nu de linzen en 400 ml water toe. Breng aan de kook. Draai het vuur laag, leg een deksel op de pan en kook de linzen tot ze beetgaar zijn. Dat kan 30 tot 45 minuten duren. Haal als de linzen gaar zijn het deksel van de pan. Als er veel vocht over is, laat dat dan op hoog vuur grotendeels verdampen. Schep de crème fraîche door de linzen. Proef en maak op smaak met zout en versgemalen peper. Geef er zuurdesem- of stokbrood bij, en eventueel een salade.

26 reacties op "Wat is gewoon?"rss-icon

verrukkeluk recept, ik heb er nu al zin, de goede linzen heb ik al in huis, zie ik.

Antwoord

Ik ging achter de pc zitten omdat ik een linzenrecept zocht, ik kreeg afgelopen week zowel in Londen als in Oisterwijk verrukkelijke linzensoep voorgezet. Dit komt gerecht komt snel op tafel, ik kan de aroma’s al bijna ruiken!
(By the way, ik heb in een kerstpakket een stoomkoker gekregen. Wat kan ik daar voor gewone dingen mee doen (zonder zalm of kipfilet, want dat kom ik vooral in de recepten tegen)?

Antwoord

Lekkere frisse zuurkool met casslerrib

Antwoord

Janneke ea,de allerbeste wensen en veel kooklust/inspiratie gewenst.
Een leuk onderwerp,wat is gewoon eten.
Jou recept vind ik nu ahw heel gewoon.Ik bedoel,dat het jaren geleden niet echt gewoon was.Alternatief,hippie,geitenwollensokken-eten.
Ik zou dit vandaag willen eten,ware het niet dat een vd dochters jarig is en oppas/kookdag.
Gevraagd wat zij wilde eten.Gewoon,wat zij als kind al vroeg,haar lievelingseten: Hachee,rodekool en aardappelen[hele aardappelen].
Hachee zoals ik het vroeger al kreeg.Rodekool idem.Zo,n doorgegeven recept zeg maar.
Grappig,vanavond Feesteten en niks gewoon.Kindertjes poffertjes of pannekoeken.Ook gewoon alleen vanavond speciaal vanwege hun mamma,s verjaardag.Smaken ze kennelijk anders dan wanneer je ze gewoon te eten krijgt.
Benieuwd naar de rest van de komende gewone etenspottenweek Janneke.

Antwoord

Gewoon januari-eten vind ik inderdaad stamppot. Je wordt er zo lekker warm van vanbinnen, en het is zo makkelijk te maken. Mijn favorieten zijn hutspot (niet met gekookte uien, brr, maar met zachtjes gefruite uien en komijnzaad or karwijzaad) en boerenkool, met worst van de slager en jus uit een zakje (voor de rest verafschuw ik de smaak van sauzen uit zakjes, maar de rundvleesjus-uit-een-zakje vind ik op een of andere manier verslavend bij boerenkool).

Antwoord

op de dinsdagen werk ik buitenshuis, dus altijd een pasta of eenpansgerecht, in dit seizoen natuurlijk stamppot.

Antwoord

Tomatensoep met een tosti! Dat was bij ons thuis, vroeger, een heel gewone doordeweekse hap.

Overigens vind ik heel veel dingen die “gewoon” gevonden worden helemaal niet “gewoon”. Kant-en-klare maaltijden met allerlei mysterieuze ingrediënten, ge-engineerde yoghurt waarin de stukjes fruit precies verdeeld over het pak blijven zitten, druiven zonder pitjes… Frankenfood!

Antwoord

Klinkt als weer een heerlijk recept! Maar waar kan ik Du Puy linzen eigenlijk vinden?
Vanavond staat er bij ons een massaman curry op tafel met lamsvlees. Moest gisteravond nog een paar uurtjes doorsudderen en daarom toen maar een simpel & snel indiaas linzensoepje en tosti (wel weer met harissa, daar wordt eigenlijk alles lekkerder van) gegeten, das weer een stuk gewoner.

Antwoord

Pas op; je hebt ook Dupui. Dat is nep.

Antwoord

Gewoon is bij ons zeker in januari; een stamppotje. Gisteren was dat door de echtgenoot een heerlijke klaargemaakte boerenkool. Met karnemelk als basis voor puree, groot succes.
Linzedn eten wij veel, zondag door familieomstandigheden moest er met spoed een soep klaarstaan voor de avondmaaltijd. Linzen dus, met een ijzersterke basis, 9 niet van mezelf, maar geleerd uit Marcella Hazan, de klassieke italiaanse keuken. Ooit boekentip van jou Janneke, Dank!!
Neem tijd om sjalot of ui te fruiten,als die geurig is, bleekselderij en gehakte wortel en tijm , peterselie en knoflook erbij en maar weer een kwartiertje heel zacht laten worden. Dan de even geweekte puy linzen erbij en er kan niets meer fout gaan. Water en 1 steranijs erbij en na een uurtje is je beloning een heerlijke verwarmende soep.

Antwoord

Raak!! Als er gewoon gegeten moet worden ga ik altijd voor de pasta met spekjes en spinazie. Ook erg gewoon (met iets meer historie) zijn sucadelapjes (vergeet niet de ontbijtkoek!)met aardappelen en rode kool.

Antwoord

Misschien moet dat recept van jou maar in de krant deze week, Frank. Was erg lekker. Maar hoe deed jij dat nou? Volgens mij had ik en gekookte spinazie door de pasta en ook rauwe blaadjes. Klopt dat?

Antwoord

Wij hebben gewoon een gehaktballetje (klein, sneller gaar) uit de Hamsterweek van AH, een winterwortel in stukjes met wat suiker, gekookt aardappeltje en appelmoes (potje).
Dochter zegt: saai eten mam, maar het is wel zó op!
En erachter aan: wij hebben toch altijd twéé groenten?
Morgen eten we ons bekende “plettergerecht” binnen 10 minuten nl. klaar.

Antwoord

Janneke, je doet het spek er al van het begin bij. Ik heb ooit gelezen dat dan de velletjes van de linzen taai worden, vanwege het zout in het spek. Daarom kook ik de linzen eerst voor. Maar dan trekt de smaak van de spekjes er niet zo lekker in.
Een misschien iets minder ‘gewone’ variant die ooit in het blaadje van de supermarkt stond: klein gesneden chorizo met gesnipperde sjalotjes uitbakken; jeneverbessen en een scheut rode wijn er door, eventueel nog een gedroogd pepertje (dat hangt er van af hoe pittig de chorizo is); linzen niet helemaal gaar koken en er door roeren. Nog even laten sudderen.

Antwoord

Dupuislinzen uit de natuurwinkel zijn inderdaad nep-Puy-linzen, Maarten. Maar laten te we niet te elitair gaan doen. Echt linzen uit Puy zijn in NL nauwelijks te koop, en ik vind die Dupuis helemaal niet onaardig. En Marron, je hebt helemaal gelijk met dat verhaal over zout en peulvruchten. Met zout duurt het langer voor de velletjes gaar zijn. Maar die tijd neem ik in dit gerecht gewoon, omdat ze op deze manier zo heerlijk doortrokken worden van de smaak van spek. Maar nog even voor de duidelijkheid: als je geen spek gebruikt, kun je inderdaad beter pas na het koken zout toevoegen.

En Houtje, je maakt mij razend nieuwsgierig naar dat ‘plettergerecht’. Mogen wij hier meegenieten?

Antwoord

Op dinsdag heb ik ook maar 10 minuten om iedereen een bord met iets behoorlijks voor te zetten. Vaak een pasta (Capellini, heel dunne spaghetti, 3 minuten koken) met een Bolognesesaus die ik al eerder maakte en uit de diepvries haal. De linzen ga ik deze week zeker maken. Mijn recept voor spinazie met spekjes is van Valentina Harris: bacon knapperig bakken in een scheutje olie, daarna in stukjes hakken. De gare penne in de pan van de bacon, bacon erbij doen, fijngesneden rauwe spinazie erbij, goed mengen en een flinke hoeveelheid geraspte parmezaanse kaas er door roeren. Je hebt het vet dat uit de bacon komt echt nodig voor de smaak. Het is lekker en er zit ook nog groenten in!

Antwoord

Hai Janneke, die linzen mogen dus niet stuk koken, dan zijn rode linzen (waar ik wel ‘ns een soepje van maak) waarschijnlijk niet handig?

Antwoord

mijn pasta met spinazie is met spinazie (zonder room of wat dan ook) uit de diepvries en boursin. evt eerst nog wat ontbijtspek uitgebakken. en evt een tomaatje gefruit. deze variant vinden de kindertjes ook lekker. ik vind zelf de verse geroerbakte spinazie met blauwe kaas lekkerder, maar die lusten ze niet …
overigens zitten in beide varianten wel knoflook en peper.

Antwoord

Nee, Marieke, die rode zijn zalig voor soep, maar ze koken gegarandeerd stuk, en het lekkere aan dit recept is nu juist de beet van de linzen.

Antwoord

verder is voor mij “gewoon” eten vooral iets wat snel klaar is. ik werk fulltime en heb twee kinderen dus weinig tijd. stamppotten kunnen alleen als ik dat van te voren bedacht heb en ik de avond van te voren de aardappels al geschild heb. bij mij door de week vooral veel pasta en van die voorgekookte aardappeltjes die je nog maar even hoeft te bakken. moet zo nog even de courgette raspen voor de pasta van morgen – pasta met geroerbakte geraspte courgette, creme fraiche, citroen en gerookte zalm. of inderdaad die bolognese die ik uit de vriezer haal, net zoals vina. of pasta met gebakken paddestoelen, uitgebakken spekjes en of ham en creme fraiche. favoriet bij de kinderen!
heb laatst iets geprobeerd met paprika en salami en pasta, maar dat was geen succes (ik vond het typisch kindereten want niet heel spannend, maar de kinderen vonden het niets).

als ik mijn reactie zo lees vind ik dat het erg gaat over wat de kinderen lekker vinden, maar dat is wel de realiteit van elke dag.

Antwoord

Onlangs kregen we in ons plaatselijke geliefde restaurant Carpe Diem, een subtiel gepureerd soepje van pastinaak en schorseneer, met daarin een vulling ( lees; een eetlepel per bord) van kleine le Puy linzen.) Was lekker.
le Puy linzen koop je voor wie daar toegang toe heeft bij de Hanos en wellicht tegenwoordig ook de Makro of Sligro, maar het is handig om als je in Frankrijk bent, ze mee te nemen. Je kunt ze lang bewaren.

Antwoord

Ik eet ‘gewoon’ wat jij eet, Janneke.Ik vind het fijn om een zetje te krijgen. Of ik kook uit de Elle à table. Maar net zoals met die Du Puis linzen, niet alles is hier te krijgen. Ik zag een simpel recept voor pistache taartjes. 5 ingrediënten en 4 zijn hier niet verkrijgbaar. Pistache paté, crème fleurette, beurre de cacao en kant en klaar zandtaartdeeg. En wellicht de pure witte chocolade (daar heb ik nog nooit naar gezocht).
Zo’n taartje valt niet onder gewoon eten maar ik heb vandaag een jarige dochter.
De gewone gehaktballen van maandag waren heerlijk. Omdat 8 ballen zoveel is, heb ik er een gehaktbrood van gemaakt, gemengd met wat shoarma vlees uit de magimix. Lekker vet en extra kruidig.
Vanavond ga ik weer ‘gewoon’ koken met het aanbod van mijn groenteabonnement. Ben benieuwd wat erin zit.

Antwoord

Gister het recept gemaakt, met ‘nep’linzen uit de biowinkel en ‘nep’spek van Tivall, dat rauw vreselijk smaakt, maar hier stiekum wel lekker bij was. de bleekselderij door knolserlderij vervangen. en de wijn door sherryazijn. Maar ik denk dat het resultaat vergelijkbaar was met het origineel, en èrg lekker.

Antwoord

Ik heb op ‘gewone dinsdag’ de stamppot van Janneke gemaakt. De gehaktballen waren inderdaad heerlijk!! Ik vond het voor een gewone dag wel erg lang duren. Aardappels schillen en 20 minuten koken, dat ben ik niet gewend. Voortaan combineer ik de gehaktballen met puree uit een zakje.

Antwoord

de gehaktballen waren niet zo stevig als ik gewend ben, maar wel lekker van smaak, zelfs twintigjarige zoon, vond de stamppot lekker.

Antwoord

Goed recept! Heb ooit een paar weken geleefd op Catalaanse linzen, tomaat, knoflook en olijfolie. En ik hou er nog steeds van! Oh, die geur na 5 min.koken! Het is waar dat zout tijdens t koken linzen (en elke andere peulvrucht/boon) meer stuk kookt; zout als laatste er overheen doen.
Die Turkse rode soeplinzen ben ik ook gek op!

Antwoord

Reageer