Janneke Vreugdenhil

Berichten door Janneke Vreugdenhil

Janneke Vreugdenhil (1968) schrijft dagelijks in nrc.next over haar favoriete onderwerp: eten en blogt daarover op www.nrcnext.nl/koken. Op zaterdag doet ze datzelfde in NRC Handelsblad, en elke vrijdag maakt ze een simpel, snel, (meestal) gezond en bovenal lekker recept op nrc.tv. Daarnaast schrijft ze kookboeken en publiceert in allerlei tijdschriften. Janneke’s website is www.etenenzo.nl

Lunchbox

Het gaat over meeneem-lunches deze week. Mooie gelegenheid om eens aandacht te besteden aan de nieuwe generatie broodtrommels. Je zou denken dat er weinig te innoveren valt op dat gebied. Een broodtrommeltje is een broodtrommeltje, nietwaar?

Zo’n doosje om je brood in te vervoeren kan van flexibel plastic zijn, zoals de welbekende bakjes van Tupperware. Of van metaal; het type waarbij je het deksel over het bakje schuift en waar je voor de zekerheid het beste een elastiekje om kunt schuiven. Of ze zijn van hard plastic, zoals de felgekleurde Mepal-doosjes die mijn zonen dagelijks mee naar school krijgen.

Als ze maar goed afsluiten (zodat je boterhammen een beetje vers blijven) en als ze maar onder je snelbinders passen. Dacht ik. Maar nu kreeg ik een tijdje geleden een pakketje opgestuurd van de firma Mepal met daarin een plat wit doosje: de ‘Take A Break Flat’. Het bleek een lunchbox die speciaal ontworpen is voor in de laptoptas. Er passen precies vier boterhammen in, wat me voldoende lijkt voor de gemiddelde kantoormens met een zittende functie.

Lees verder

Petje af

Een boterham met hüttenkäse, tomaat en bieslook. Eentje met blauwschimmelkaas en komkommer. Met ham en augurkjes. Met tomaten-gember-chili-jam. Het gaat hier deze week over broodtrommeltjes en wat erin te stoppen, en op het kookblog kwamen gisteren alvast talloze tips en suggesties binnen.

Fijn, want de meeneemlunch is een onderwerp waar ik als thuiswerker weinig ervaring mee heb. Ik vrees bovendien dat ik er weinig van zou bakken, gesteld dat ik op een kantoor zou werken. Het idee om een kwartier eerder op te staan speciaal om dat trommeltje een beetje aardig te vullen? No way.

Maar intussen koester ik grote bewondering voor mensen die dat wel doen. Het is een vorm van houden van jezelf, alleen weggelegd voor mensen die in staat zijn te genieten van kleine, dagelijkse dingen. En zo’n levenshouding verdient mijns inziens het grootst mogelijke respect.

Lees verder

Broodje kaas

Ik moest denken aan een broodje kaas omdat Job Cohen zomaar onze nieuwe minister-president zou kunnen worden. Job lijkt me een man van de wereld, en je hoeft de grens met België of Duitsland maar te passeren of het is gebruikelijk om warm te lunchen. Tegelijkertijd is en blijft Job een sociaal-democraat. En die zijn van de eenvoud. Van het broodtrommeltje onder de snelbinders en, zelfs als ze premier zijn (denk: Joop den Uyl), van de broodjes kaas.

Je vraagt je af waarom ik me hier druk over maak? Omdat ik een hartstochtelijk voorstander ben van de warme lunch, en eigenlijk vind dat die maar eens verankerd moet worden in de grondwet. Zo’n lunch hoeft heus niet meteen copieus of decadent te zijn. Gewoon iets waar je bloed na een ochtend werken weer een beetje van gaat stromen en waar je tot het avondeten op kunt draaien. Ik durf – en daar kan toch geen PvdA’er op tegen zijn – met stelligheid te beweren dat warm schaften goed is voor de arbeidsproductiviteit.

Nu heb ik de mazzel dat ik thuis werk en zomaar even tussendoor een soep of pastaatje in elkaar kan flansen. Of wat groente roerbakken. Of desnoods een restje kan opwarmen van de vorige dag. Maar dat is een luxe die het grootste deel van werkend Nederland niet gegeven is. En daarom, uit solidariteit met de 21-eeuwse arbeider (lees: iedereen die buitenshuis werkt en geen kantinejuffrouw heeft die dagelijks verse soep maakt), ruil ik de komende week mijn bevoorrechte lunchgewoonten in voor een broodtrommeltje.

Een beetje hulp daarbij is zeer welkom. Er past van alles in zo’n trommeltje, maar blijft het ook allemaal lekker na een paar uur in je bureaula? Hoe lang voordat de sla verlept? Hoeveel tomaat kan een broodje hebben voordat het soppig wordt? Kun je een boterham met pindakaas naast een boterham met tonijnsalade leggen zonder geur- of smaakfusie? Kortom, wat zijn de do’s en dont’s binnen het broodtrommelgebeuren? Alle ideeën, tips en recepten zijn welkom op het kookblog.

Vandaag toch alvast maar dat broodje kaas, maar dan net wat minder socialistisch.

Voor 2 broodjes:
1 appel
citroensap
2 bruine pistoletjes
zachte, smeerbare geitenkaas
vloeibare honing
½ bakje tuinkers
een paar walnoten

Schil de appel niet maar was en droog hem goed. Boor het klokhuis eruit en snijd in heel dunne plakjes. Besprenkel ze onmiddellijk met citroensap, opdat ze niet verkleuren. Snijd de broodjes open en besmeer beide kanten met een laagje geitenkaas. Verdeel de plakjes appel over de onderste helften en bedruppel naar smaak met honing. Knip de tuinkers erboven. Verdeel de walnoten (die je al dan niet grof kunt hakken) erover en dek af met de bovenste helft.

Hoe vul jij je dagelijkse lunchtrommeltje?

Rauwe bloemkool

Het dagelijks consumeren van bijna drie ons rauwe groenten en vers fruit vermindert de kans op een beroerte met ruim een derde, zo is onlangs aangetoond door de Universiteit Wageningen. Daarom aten we hier deze hele week rauw.

Geen straf, wat mij betreft. Ik vind veel groenten in rauwe vorm zelfs lekkerder dan gaar. Bloemkool bijvoorbeeld, wordt al snel weeïg als je hem kookt. Geroosterd in de oven met een mengsel van olijfolie, komijn en chilipeper, of met Indiase massala gaat het al stukken beter. Maar telkens wanneer ik bloemkool op het menu heb staan, heb ik voordat hij de pan in gaat al minstens een derde opgesnoept, zo uit het vuistje.
Rauwe bloemkool heeft een heel andere, pittiger smaak dan gare bloemkool, en bovendien een prettige bite. Ik hoef je vast niet te vertellen dat kleine roosjes rauwe bloemkool heel geschikt zijn om te dopen in kaasfondue, in allerhande sausjes of gewoon in olijfolie met een paar vlokjes zeezout. Maar wist je dat je bloemkool ook grof kunt malen, hakken of raspen en dan verwerken in een salade?

Lees verder

Coleslaw

Toegegeven, er zijn grotere mysteriën in het leven, maar deze heeft me toch jaren dwars gezeten: waarom heet coleslaw coleslaw? Kool is cabbage in het Engels. En slaw? Wat is slaw in godsnaam voor woord? Nu ik de hele week over rauwe groenten en fruit schrijf – vorig week werd uit een onderzoek van de Universiteit Wageningen duidelijk dat een dagelijkse portie van bijna drie ons de kans op een beroerte met ruim een derde vermindert – besloot ik het voor eens en voor altijd uit te zoeken. Lees verder

Sapdag

Uit onderzoek in Wageningen is gebleken dat het dagelijks eten van krap drie ons rauwe groenten en vers fruit de kans op een beroerte met ruim een derde vermindert. Daarom hier de hele week recepten waarmee je daar lekker veel van binnen krijgt, zonder dat je het door hebt.

Weet je wat een ideale manier is om aan je dagelijks aanbevolen hoeveelheid rauwe groenten en fruit te komen? Sap. Probeer maar eens twee winterpenen (toch al snel vier ons) op te knagen.

Wedden dat het je halverwege de eerste al tegenstaat? Of probeer eens 300 gram kropsla te eten. Lukt je niet. Maar duw diezelfde rauwe groente door een sapcentrifuge en die drie ons lijken een fluitje van een cent. Wie trekt daar een vies gezicht? Groentesap kan heus heel smakelijk zijn. Maar dan moet je wel een beetje gevoel hebben voor het combineren van smaken. Broccoli met bietjes? Zou ik niet doen. Witlof met spinazie? Wordt veel te bitter. De truc is om de smaak een beetje fris te houden en liefst ook wat zoetig. Zelf maak ik om die reden graag een mix van groente en fruit.

Lees verder

Bijna drie ons

We eten de hele week rauwe groenten en fruit. Vorige week stond in deze krant dat je door daar dagelijks bijna drie ons van te eten, de kans op een beroerte met ruim een derde vermindert. Het was de uitkomst van een promotieonderzoek aan de Universiteit Wageningen, waarvoor tien jaar lang 20.000 mannen en vrouwen werden gevolgd. Een deel van hen at dagelijks veel ongekookte groente en vers fruit. Lees verder

Rauw

Het was maar een klein bericht in deze krant vorige week, maar mijn hart maakte een sprongetje. ‘Het eten van bijna drie ons rauwe groente en fruit per dag vermindert het risico op een beroerte met ruim eenderde,’ zo bleek uit onderzoek van de Universiteit Wageningen.  Nu is er weinig zo onzeker als de wetenschap, en zijn dit soort resultaten slechts geldig tot een concurrerende universiteit het tegendeel heeft bewezen. Maar toevallig ben ik verzot op rauwe groenten en fruit, en dus laat ik me in dit geval graag verleiden tot een bescheiden media-hypetje.
We gaan volledig rauw deze week.

Die bijna drie ons intrigeert trouwens. Hoeveel is precies bijna drie ons? Geen 250 gram zou je zeggen, anders had dat er wel gestaan. 299 gram? 298? 295 misschien? Hoeveel het ook is, het is best te doen. Een beetje appel weegt als snel 150 gram. Hap er twee weg en je hebt zomaar 33,33% minder kans op een beroerte.

Lees verder

Eet echt eten

Tarwebloem, geharde plantaardige olie, zetmeel, maltodextrine, zout, melksuiker, aroma, paddestoelen (3%), melkeiwitten, champignonextract, wortel, smaakversterker (E621, E631, E627), ui, bieslook, voedingszuur (E331, E270), gistextract, witte peper.

Je mag drie keer raden wat dit is. Neem ik intussen nog even de tijd om terug te komen op de Amerikaanse journalist/activist Michael Pollan waar ik hier afgelopen woensdag over schreef. Pollan maakt zich al jaren publiekelijk zorgen over ons westerse voedselsysteem, dat gedomineerd wordt door een te machtige industrie. In zijn boek Een pleidooi voor echt eten breekt hij een lans voor een natuurlijker voedingspatroon: Eet echt eten. Vooral planten. En niet teveel. Lees verder

Keuzestress

De gemeenteraadsverkiezingen deze week zijn aanleiding om het hier in de kookrubriek ook eens over kiezen te hebben. Zo’n rare stap is dat niet. Wie eten wil moet keuzes maken. Elke dag weer.

Loop maar eens een willekeurige supermarkt in en ga voor het zuivelschap staan. Drieëntwintig soorten yoghurt. De één bevat extra calcium, de andere geheimzinnige bacteriën voor je darmen. De derde bevat geen spoortje vet. Welke zou nou het gezondst zijn? En welke is ook nog lekker?

Next stop, de groenteafdeling. Koop je vier biologische mandarijntjes voor drieënhalve euro als je een hele zak kunt krijgen voor tweevijfennegentig? Kies je tomaten uit een Westlandse kas of tomaten uit Spanje? En die asperges uit Peru, die zien er aanlokkelijk uit. Zouden daar meer of minder voedselkilometers aan kleven dan aan peultjes uit Kenia?

Bezoek voor de grap nog even wijnstraat. Honderdeneen etiketten. Als je mazzel hebt staat er een vage beschrijving van de wijn op (volop sappig fruit; gossie), en waar je hem bij kunt drinken (gepocheerde tongfilet met wittewijn-truffelsaus; nee maar, dat treft). Maar van welke kreeg je nou vorige keer zo’n koppijn? Toch maar die rosé uit de aanbieding doen?
Zoveel producten. Zo weinig informatie. Je zou er stress van krijgen.

Lees verder