Janneke Vreugdenhil

Berichten door Janneke Vreugdenhil

Janneke Vreugdenhil (1968) schrijft dagelijks in nrc.next over haar favoriete onderwerp: eten en blogt daarover op www.nrcnext.nl/koken. Op zaterdag doet ze datzelfde in NRC Handelsblad, en elke vrijdag maakt ze een simpel, snel, (meestal) gezond en bovenal lekker recept op nrc.tv. Daarnaast schrijft ze kookboeken en publiceert in allerlei tijdschriften. Janneke’s website is www.etenenzo.nl

Naast enkele elementaire beleefdheidsnormen en de verzorging van je wandelende tak, is het koken van een ei iets wat je leert van je moeder. De mijne bracht op zondagochtend een steelpannetje met water aan de kook en legde er voorzichtig, met een lepel, vijf eieren in. Ze zette, zodra het water weer kookte, de wekker op vijf minuten.

Vaak barstte een ei en verspreidde zich een wolkje eiwit door het kookwater. Het eiwit stolde en vormde een grillige uitstulping tegen de gespikkelde schaal. Nadat in het paasnummer van een damesblad had gestaan dat een scheutje azijn het uitvloeien beperkt, kookte zij onze zondagse eitjes in azijnwater.

Een simpel speldenprikje in de bolle kant van het ei had barsten kunnen voorkomen. Eieren hebben aan de bolle kant een luchtkamer. Naarmate een ei ouder wordt, droogt het uit en wordt die luchtkamer groter. Geconfronteerd met water van 100ºC begint de lucht in de kamer uit te zetten en barst het ei.

lees verder

Een doos Champagne Krug Milésimé 1990 lag op het puntje van mijn tong. In plaats daarvan vroeg ik opnieuw om een wijnadvies. Geen probleem, zei De Gouden Ton, als ik even langsfietste, kon ik zo tien wijnen proeven die perfect passen bij geitenkaas. Zo makkelijk wilde ik het hun ook weer niet maken.

Op dit weblog schreef iemand dat wijnen en producten uit dezelfde streek vaak goed samengaan. Over het algemeen is dat een nuttig advies. Maar wat kies je wanneer je bijvoorbeeld Aziatisch eet en geen zin hebt in thee of bier? Pittig, gekruid eten is een lastige partner voor wijn.

lees verder

Smaak is subjectief. Dat blijkt ook wel uit de reacties op mijn weblog. Bas drinkt het liefst een Barolo bij pecorino, terwijl Arie daar een boerse Chianti bij aanbeveelt. Bij Reypenaar VSOP vindt Arie port erg lekker, terwijl Petra graag port drinkt bij chocoladetaart.

Wie minder zeker is van zijn zijn gastronomische zaak kan eens kijken op wijnsuggestie.nl. De wijn-spijs-database op deze site is een handig hulpmiddel. Tik bijvoorbeeld ‘risotto met zeevruchten’ in en het orakel adviseert er een Italiaanse Pinot Grigio, een jeugdige witte Graves of Semillon, witte Languedoc of Côtes du Rhone bij. Als je ze allemaal een keer probeert bij die risotto, merk je vanzelf wat je de lekkerste combinatie vindt. En dat is precies de bedoeling van Cuno van ‘t Hoff, een van de mensen achter de site. Hij is een 1 + 1 = 3-man en streeft naar perfectie. Dat hoeft van hem heus niet meteen ganzenlever met Yquem te zijn. Het kan ook met lamskoteletjes en een fles Pomerol.

lees verder

Klosse schreef drie boeken over smaak. In zijn laatste, Het Proefboek, legt hij uit waar je op moet letten als je wijnen met gerechten wilt combineren. Om de lieve vrede binnen zo’n huwelijk te bewaren is het belangrijk te weten hoe smaken op elkaar reageren. Zuren en bitters bijvoorbeeld, hebben de neiging elkaar te versterken. Probeer maar eens een jonge Sauvignonwijn bij gestoofde witlof. Het zuur in de wijn doet iets naars met het bitter van de groente. Geen optimale match. Een wijn met wat meer zoet verzacht de bittere smaak juist en past beter.

lees verder

Als ik het goed begrijp staat er:

1 dat het gerecht, doordat er fruit in is verwerkt, een beetje aan de zure kant is,

2 dat dat zuur kennelijk geen negatieve gevolgen heeft voor de smaak van de wijn,

3 dat de wijn nogal boers overkomt,

4 dat de wijn tijdens de proeverij overgeschonken is in een karaf en dat blijkt dat hij daar wat minder stroef van wordt,

5 dat zowel het gerecht als de wijn warm en aards smaakt en

6 dat het gerecht en de wijn samen een klassieke combinatie vormen.

lees verder

Afgelopen zomer gaf ik een etentje voor mensen die ik niet heel goed kende, die elkaar totaal niet kenden, maar die wel heel veel wijnen van dichtbij kenden. Zo’n etentje dus. Het eten had ik zorgvuldig uitgedacht, nu de drank nog. Om zeker van mijn zaak te zijn raadpleegde ik het plaatselijke filiaal van De Gouden Ton, toch niet de meest obscure wijnhandel.

Als aperitief wilde ik prosecco, een licht mousserende, droge Italiaanse wijn schenken. Altijd goed voor een feestelijke ontvangst. Het voorgerecht zou bestaan uit gazpacho en crostini met serrano, een gedroogde ham uit het zuiden van Spanje. Daarbij past een fino sherry, extra dry. Dat waren ik en mijn kritische gasten van die avond helemaal met de wijnhandelaar eens.

lees verder

Ik verdenk mijn makelaar van minstens de helft van de opgegeten helft. Volgens hem roept mijn gebak gemengde reacties op. Sommige kijkers worden vreselijk achterdochtig. Als ik de moeite neem om een appeltaart te bakken, zal ik wel iets te verbergen hebben. Maar de meeste aspirantkopers vinden het geweldig en prikken gezellig een gebaksvorkje mee, blind voor dat gevalletje waterschade en zonder acht te slaan op de scheur in de achtergevel. Wist je dat kaneel een hallucinerende werking heeft? Kijk, dat zijn van die verkooptrucs waar de meeste autohandelaren niet opkomen.

lees verder

“Wat is het geheim van jullie appeltaart?“, vraag ik aan Marnix, de floormanager van Dudok Den Haag. Hij heeft net een punt voor mijn neus gezet. Het is geen zuinig stukje taart. Ik schat het ongeveer 8 cm hoog. De bodem en korst zien er kwetsbaar uit, zachter dan bij een doorsnee appelpunt. Bovenop ligt een goudbruine topping van heel fijne kruimels. Een laag van zeker 5 cm wordt gevormd door grote parten appel; ze hebben hun vorm behouden maar zijn toch zacht en sappig.

Marnix kan me niet helpen. Hij houdt nou toevallig net niet van appeltaart, of eigenlijk niet van rozijnen. Wel toetst hij op zijn mobiele telefoon het nummer van Hans, de chefkok van Dudok Rotterdam. “Wat is het geheim van Dudok-appeltaart?“, kom ik meteen terzake. “Kom maar eens naar Rotterdam“, ontwijkt hij. “Als je op de Meent loopt, ruik je onze appeltaart op honderd meter afstand. Die lucht is onweerstaanbaar en daardoor zijn we een begrip geworden. In Rotterdam heb je Bram Ladage voor patat en Dudok voor appeltaart.“

lees verder

Dezelfde stichting heeft ook onderzocht welke taarten het populairst zijn en waarom. Eén keer raden wat er op nummer 1 staat: appeltaart. Wij zijn een appeltaartennatie. Ook mooi. Ook houden zo. Een opvallender uitkomst van het bakkersonderzoek is het gezonde imago van appeltaart. Veel mensen gaven aan voor appeltaart te kiezen omdat het gezonder of slanker zou zijn dan, bijvoorbeeld, slagroomtaart.

Ik heb het even nagekeken op www.caloriechecker.nl, maar hierin vergissen die appeltaarters zich lelijk: een punt appeltaart is goed voor maar liefst 280 kilocalorieën, terwijl een punt slagroomtaart er 270 levert. Toch 10 calorieën winst voor de slagroomtaarters. In theorie. Want in de praktijk vermoed ik dat de meeste appeltaarters ook nog een flinke toef slagroom op hun taartbordje kwakken. Even rekenen. Een eetlepel geklopte slagroom met suiker tikt er 35 c’tjes bij, een beetje toef meet toch minimaal twee eetlepels. Score voor het appeltaartteam: 350 calorische eenheden.

lees verder

Dat het bij de A-factor vooral om de geur en niet per se om de taart
zelf gaat bewees een vriendin van een vriendin die uit tijdnood een paar
losse plakjes bladerdeeg samen met een in stukken gesneden appel in de oven
schoof. Huis verkocht aan de eerste de beste neus die binnenkwam.

Mij lijkt het, voor de zekerheid, beter om die appeltaart ook echt aan
te bieden aan het koperspotentieel. Thermoskan koffie erbij, dure bloemen
op tafel. Ik zou mijn huis bijna zelf kopen als ik niet net een ander had
gekocht. Ik haal het Wannée-kookboek uit de kast. Dit oerdegelijke
basiskookboek, geschreven door een lerares aan de Amsterdamse
Huishoudschool, is inmiddels in de 27ste druk verschenen. Precies wat ik
nodig heb. Onder het toeziend oog van Cornelia Johanna Wannée kan mijn
10.000-euro-appeltaart niet mislukken.

lees verder