Ik stond laatst in een boekwinkel tussen de kookboeken te snuffelen toen mijn aandacht getrokken werd  op een kookboekje voor studenten. Toen ik zelf nog studeerde waren de typische studentenpizza en -pasta’s mij niet vreemd en met enige interesse begon ik te bladeren.
Het boekje verschilde wat betreft  inhoud vrij weinig van andere kookbijbels voor studenten. Onder het motto ‘een hongerige student, is een slechte student’ proberen de schrijvers de grootste keukenklunzen de kunst van het gebakken ei bij te brengen. Aan de culi-knoeiers die zelfs dit gerecht met succes weten te verpesten, is ook gedacht. In het kookboek wordt stap voor stap uitgelegd wat nodig is voor het verkrijgen van de perfecte studentenpizza. De enige benodigdheden zijn een telefoon en het nummer van de bezorgservice.    lees verder›

• basilicum
• Marokkaans brood
• mozarella
• tomaten

In de supermarkt zijn weer verse studenten te vinden. Onbekend met passerende klanten en karretjesverkeer, staan ze vaak een beetje in de weg – hun moeder deed waarschijnlijk de inkopen. De blik schiet heen en weer tussen muntjes in de handpalm en het schap met afgeprijsde macaroni. Dat wordt weer smullen – bord op schoot, lauw biertje, aan de gipsmuur een Monet met punaises.

Maar wacht eens even. Het zou verkeerd zijn om daar misprijzend over te doen. Het is alweer even terug, maar de herinnering aan het extreem beperkte studentenbudget en de limiet die dit stelde aan de creativiteit in de van muizen vergeven Utrechtse studentenkeuken, is nog levendig. En de afkeurende blikken in de winkel van de, op hun beurt, stakkers die zich in de kille maatschappij bevonden, zijn zó oproepbaar.

Geldgebrek was trouwens niet de enige rem op fatsoenlijk koken. Het ontmoedigende culinaire benul onder de, uitsluitend mannelijke, huisgenoten hielp evenmin. Een van hen was gek op friet waarop pindasaus én komkommersalade was gestort, een ander ontbeet, lunchte en dineerde met kleine flesjes cola en eentje zwoer zelfs bij, dit is niet verzonnen, banaan met slayonaise – no further questions your honor.

lees verder›

• chorizo
• feta
• ijsbergsla
• turks brood

Voor het derde jaar werd begin deze maand de verkiezing van het ‘Kookboek van het jaar’ gehouden. Winnaar van 2009 in de categorie Nederlandstalig is het boek Twaalf maanden lekker eten, een uitgave van Albert Heijn. Naar verluid klonk er bij de bekendmaking protest in de zaal. Een Albert Heijnboek? Boeh (schijnt iemand echt geroepen te hebben).

Een verrassende keuze was het zeker. Ten eerste is het eigenlijke doel van zo’n kookboekenprijs om de handel van uitgevers en boekhandels op te krikken, en trekken die met deze winnaar aan het kortste eind. Ten tweede leek de juryvoorzitter, culinair journalist Felix Wilbrink, al bij de nominaties bevooroordeeld: „Het is een gotspe, het bedrijf wat ons van de seizoenen afhaalde komt nu met een goed seizoenskookboek”. lees verder›

• boerenkool
• kwark
• rozijnen

Aan alles komt een einde (hoewel, als het tegenzit niet aan je studie – ik moet nog steeds afstuderen…). Dit is de laatste aflevering van een stoomcursus koken voor eerstejaarsstudenten. Na vandaag staan jullie er alleen voor. Maar ik weet zeker dat het gaat lukken: simpel, goedkoop, maar vers en lekker koken voor jezelf en je huisgenoten, jaargenoten, dispuutgenoten en andere studievrienden.

Tot besluit moeten we het misschien nog hebben over toetjes. Eten studenten eigenlijk toetjes? Voor zover ik me herinner was het in mijn Leidse tijd niet echt en vogue om yoghurt, vla, pap, pudding of ijs op te dienen na de warme prak. Ik durf zelfs niet uit te sluiten dat we dat burgerlijk vonden. Een biertje en een half pakje Gauloises, dát was een toetje. lees verder›

• banaan
• chocolade

Mailtje van oud-dispuutsgenoot N.: ‘Hee Janneke, lang niet gezien. Je verhalen over de studentenkeuken doen me denken aan de vissoep met rouille die jij ooit voor ons maakte. Kun je die uit studentennostalgie nog eens uit je geheugen opdiepen?’

Verdraaid. Die vissoep. In geen vijftien jaar aan gedacht en pling, daar had je hem. Alsof het gisteren was. Eerst alleen de smaak, die voornamelijk bepaald werd door de indringende aanwezigheid van meerdere tenen rauwe, geperste knoflook in de rouille. Daarna een beeld. De ansichtkaart die mijn broer me stuurde met daarop het recept van de vissoep die ik bij hem had gegeten en zo lekker vond dat ik hem onmiddellijk wilde reproduceren; een olijk visje in de kantlijn getekend. Tot slot kropen flarden recept mijn geheugen binnen. Ui, ansjovis, tomatenpuree, bouillonblokjes, mayonaise, knoflook. lees verder›

• ansjovis
• mayonaise
• visfilet

‘Als je wilt leren koken, begin dan met eieren’, aldus de Britse kookdiva Delia Smith. En hoewel een leger van critici over haar heen viel toen ze lang geleden op de nationale televisie het koken van een ei demonstreerde, vind ik dat ze daar groot gelijk in had. Je moet ergens beginnen en een eitje, of-ie nou gekookt, gepocheerd, gebakken of geroerd is, is een heel bevredigende maaltijd. lees verder›

• eieren

In onze kleine kookcursus voor studenten is het vandaag de beurt aan groente. Als ik je even mee mag nemen naar de Middeleeuwen waarin ik studeerde; destijds stond groente niet erg hoog op mijn prioriteitenlijstje. Op gunstige dagen ging er een blok diepvriesspinazie (steevast vergezeld door een pakje Boursin) door de pasta. Maar even vaak telde friet met tomatenketchup en een kroket als aardappels met groente en vlees.
Natuurlijk overleef je dat. Zeker als je in het weekeinde door je ouders wordt bijgevoederd. Maar gezond is niet. En er zijn tig manieren om ook aan een snelle, goedkope studentenmaaltijd wat vers groens toe te voegen.

lees verder›

• gehakt
• peultjes

Aardappels, pasta en rijst koken, het is natuurlijk niet echt spannend te noemen, maar  je zal maar net je ouderlijk huis hebben verlaten om te gaan wonen in een verre stad in een vreemd studentenhuis met een vunzig keukentje en voor het eerst van je leven zelf verantwoordelijk zijn voor je dagelijkse maaltijd. Dan kun je wel wat kooktips gebruiken, lijkt mij. Vandaar dat we deze week gewoon nog even doorgaan met de basiscursus koken.

Wie wil leren koken heeft waarschijnlijk niet alleen behoefte aan eenvoudige recepten en tips, maar ook aan een lijstje met basisbenodigdheden. Ik ga je er twee geven. Een lijstje voor een keukenuitrusting, en een lijstje voor een voorraadkast. Uiteraard kun je ze uitbreiden met wat je maar lekker vindt. Als je van bakken houdt, zet je een taartvorm op je lijstje. Als je van Aziatisch koken houdt, zorg je voor een wok en de nodige specerijen. Enzovoort. lees verder›

• courgette
• kikkererwten
• tomaat

Verhongeren is niet meer nodig, beste eerstejaarsstudent; als het goed is kun je na afgelopen week aardappelen, pasta en rijst koken. Vandaag een paar simpele, goedkope manieren om daarvan een lekkere maaltijd te maken. De recepten zijn voor 1 persoon, maar mocht je al nieuwe vrienden hebben opgedaan tijdens de kennismakingstijd, kun je de hoeveelheden vermenigvuldigen.

Aardappel-tonijnsalade:

• 300 – 400 gram geschilde en gekookte aardappelen (warm of koud)
• ½ ui of 1 sjalotje
• 2 – 3 zure augurkjes
• 1 theelepel scherpe mosterd
• 2 eetlepels olijfolie
• 1 blikje (Albacore) tonijn op olie
• 1 zakje veldsla of rucola

lees verder›

• aardappelen
• blauwaderkaas
• broccoli
• pasta
• rijst
• sla
• taugé
• tonijn

Speciaal voor eerstejaars studenten – maar eigenlijk voor alle thuiskoks die, net als ik, nog regelmatig blunderen met ogenschijnlijk eenvoudige gerechten – bespreken we hier een aantal basale kooktechnieken. Vandaag is dat rijst koken.

Ik geef het maar meteen toe: ik ben niet zo goed in het koken van rijst. Soms is-ie zomaar per ongeluk perfect, maar veel vaker vind ik de rijst te gaar of te nat. Mijn Surinaamse buurvrouw lacht me erom uit. In haar elektrische rijstkoker kán rijst niet eens mislukken. Alleen ik heb al zoveel apparaten; ik wil gewoon goeie rijst uit een pannetje.

Eerder deze week kookte ik vijf pannetjes rijst, in de hoop voor eens en altijd de beste methode te vinden. Ik gebruikte een zak anonieme pandanrijst van de toko. Als eerste probeerde ik een recept voor ‘volmaakt gestoomde rijst’ van Ken Hom (uit: ‘De eenvoudige Chinese keuken’). Ken liet me 400 gram rijst spoelen, opzetten met 600 ml water, aan de kook brengen, 5 minuten koken, vuur laag draaien, deksel op de pan leggen, nog 15 minuten koken, vuur uitdraaien en de rijst 5 minuten laten staan.

Ik deed het twee keer, één keer zonder de rijst te spoelen (laten we eerlijk zijn, op dat soort extra handelingen zit niemand te wachten) en één keer met. De ongespoelde rijst was mooi droog en lekker, alleen was de rijst op de bodem veranderd in een harde lichtbruine koek. De gespoelde rijst koekte niet aan, maar ik vond het eindresultaat te gaar om volmaakt te noemen. lees verder›

• rijst