Het is even slikken wanneer je begrijpt dat je, onwetend, jarenlang Russisch roulette hebt gespeeld. Zo zou je het eten van zelf gevangen rauwe makreel namelijk best kunnen noemen. Want wat wil het geval? Altijd in juli en augustus kolken de kustwateren van de Noordzee – en een goed deel van de noordelijke Atlantische Oceaan – van de scholen makreel, minitonijnen.
Dochter (7) heeft het volste vertrouwen in Sints organisatiekunde. Ondanks de kwijtgeraakte sleutels en de klungelende vergeetpieten, die ze elke avond op het Sinterklaasjournaal ziet, krijgt zij aanstaande zondag – ze weet het zéker – die ballerinapop die ze zo dolgraag wil hebben.
De campagne uit de jaren tachtig om gekweekte Afrikaanse meerval aan de man te brengen, is binnen de historie van de vismarketing een mijlpaal. Van hoe het niét moet. Biologen hadden de beestjes toen in een Utrechts laboratorium met een hormoonpreparaat tot kunstmatige vermenigvuldiging aangezet. De potentiële markt was fantastisch – nieuwe producten voor varkensboeren, pootvis als ontwikkelingshulp – en een proefkwekerij was zó gebouwd.
In plastic containers cirkelden gigantische aantallen meervalletjes, in opeenvolgende generaties. Je moest er op kousenvoeten langslopen, anders raakten de vissen in paniek en ontplofte het water zowat – míjn proefdieren in het aanpalende lab, mosselen en oesters, waren lastiger te provoceren.
Bij ieder universiteitsfeestje of faculteitsreceptie kwam in die tijd toast met gerookte meerval en mierikswortelsaus langs. Lekker, maar de gemiddelde consument moest er niets van hebben. De uitleg van marketeers: mensen vonden meerval gewoon te lelijk. Vooral de baarddraden schrokken af. lees verder›
Wat zullen we met Kerst eten? Ik vroeg het me begin oktober al af. Het eind van het jaar is een drukke tijd in de culischrijverij en dus kun je niet vroeg genoeg beginnen met plannen maken. Vorig jaar hadden we een vegetarisch kerstdiner in nrc.next. Het aantal vegetariërs in Nederland groeit, maar ze zijn nog altijd in de minderheid. Daarom nu toch weer vlees op tafel. Alleen dan wel zo duurzaam mogelijk.
Nog een overweging dit jaar: geld. Of die kredietcrisis nu op z’n einde loopt of niet, veel mensen zitten er nog middenin. Dus moest het een low budget-kerstdiner worden. Het ligt aan wat je aan basisspullen in huis hebt, en wat je nog moet kopen, maar in principe kost dit 8-persoonskerstdiner je niet meer dan 100 euro. Zonder drank. Dat dan weer wel. lees verder›
Over de tuinboon valt veel te vertellen. Dat we uit opgravingen weten dat hij zesduizend jaar voor Christus al in Europa werd verbouwd bijvoorbeeld. Dat de tuinbonenplant behoort tot de vlinderbloemenfamilie – hij draagt werkelijk prachtige, pastelkleurige bloemen – waarvan de ranken zich met ongekende groeikracht al slingerend een weg omhoog zoeken. En, misschien wel het leukste weetje over de Faba vulgaris: dat hij dankzij die eigenschap de hoofdrol speelt in het sprookje Japie en de bonenstaak.
Maar liever dan in de bibliotheek, wil ik de komende dagen in de keuken doorbrengen. Met tuinbonen kun je zoveel lekkers maken. Op het kookblog wordt sinds gisteren gediscussieerd over dubbel- en enkeldoppen. Ikzelf houd het meestal op enkel, vooral zo aan het begin van het seizoen. De eerste tuinbonen, die nog piepjonge bleke boontjes, hebben nog geen spoor van rimpeling, taai- of bitterheid. Die kun je zelfs rauw eten. Gedipt in geurige groene olijfolie en knisperende zeezoutvlokken, is het moeilijk ervan af te blijven. Pas wel op, want van te veel rauwe bonen krijg je buikpijn.
Duurzame vis op je bord? Kies geen Noordzeepaling, maar makreel of kabeljauw uit de Barentszzee. En neem geen blauwvintonijn, maar witte tonijn die met handlijnen gevangen is. Dat zijn de belangrijkste boodschappen uit de Viswijzer 2009/2010, die zaterdag uitkwam.
De Viswijzer is een Nederlandse lijst die voor de populairste vissoorten aangeeft of ze op een duurzame wijze gevangen of gekweekt worden. De lijst is opgesteld door het Wereld Natuurfonds en Stichting De Noordzee. De vissoorten krijgen per vangst- of kweekgebied een code groen, oranje of rood. Consumenten kunnen de wijzer meenemen als ze vis gaan kopen, wat volgens het WNF een kwart van de volwassenen doet. In de praktijk blijken vooral inkopers van supermarkten de viswijzer te gebruiken.
Er is ook kritiek op de viswijzer.
Kijk voor de ingrediënten en het recept op nrc.tv
De geur van gebakken spek kan je zomaar van het ene op het andere moment ontvoeren naar de spekpannenkoeken die je vader altijd bakte op zaterdag. Lik aan het frambozenrode topje van een Raket, en patsboem, daar sta je als achtjarige te bibberen in het zwembad, het pas gehaalde A-diploma als embleem op je zwembroek genaaid.
We hebben het over troosteten deze week, voedsel waar je vanbinnen een beetje blij van wordt. Mits je geen al te nare jeugd hebt gehad, scoren geuren en smaken die je kent van
vroeger daarbij vaak hoog. Ze geven een gevoel van geborgenheid. Zo kookte ik dinsdag, in de strijd tegen mijn dreigende winterdepressie, groentesoep met balletjes, vermicelli én vetoogjes, precies zoals mijn oma deed. Terwijl ik dit schrijf eet ik een kommetje. En het werkt.
lees verder›
Er was eens een geliefde die mij een Japans kookboek schonk. Ik had nog nooit bij een Japanner gegeten, laat staan zelf Japans gekookt en echt onverdeeld blij was ik niet met het kado. Ik moest er nu immers wel iets uit maken. (Waarom geven mannen altijd kado’s waar ze zelf belang bij hebben?)
Drie dagen heeft dat geintje me gekost. Een dag om de Japanse menuleer te bestuderen en recepten te selecteren. Een dag om inkopen te doen in allerlei obscure oosterse pakhuisjes. En een dag om vijf gerechten te bereiden, waaronder in miso gestoofde makreel, en met wasabi gepickelde aubergines. Het lekkerste gerechtje was tot mijn verbazing ook het allersimpelste: biefstuk met teri-yakimarinade.
Examenstress? Geen nood, want het Voedingscentrum sleept je er doorheen. Hoogtepunt van de eindexamen-eettips op www.voedingscentrum.nl vormt Het Powermenu.
Wie vandaag een tien wil halen, ontbijt met 2 sneetjes volkorenbrood, dun besmeerd met halvarine; 1 belegd met een plak belegen 30+ kaas en 1 met appelstroop, en drinkt er thee, halfvolle melk of karnemelk bij. Tussendoor drink je koffie of thee met een krentenbol, dun besmeerd met halvarine. Lunch met volkoren broodjes of boterhammen met haring, tonijn uit blik of gestoomde makreel en plakken komkommer en tomaat. Dineer met spaghetti, gehaktsaus en een rauwkostsalade en je score kan niet meer stuk.
